Tarih : 29.09.2020
Yayın Dönemi : Nisan 2021

T.C.

GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI

ANKARA VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI

Mükellef hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü

Sayı: 38418978-125[33-17/1]-248847

Tarih: 29.09.2020

Konu: Türkiye mukimi firmanın Makedonya şubesine verilen proje hizmeti

İlgi: İlgide kayıtlı özelge talep formunda şirketiniz ile ……. arasında imzalanan sözleşme gereği Üsküp şehrinde Osmanlı Mimarisi tarzında yapılacak cami ve müştemilatı için gerekli mimari, statik, elektrik, tesisat, çevre düzenleme, peyzaj uygulama projeleri, metraj ve keşif çalışması, 3 boyutlu görsel animasyon, teknik şartname ile ihale dosyasının hazırlanması işini üstlendiğiniz, …………'nin Üsküp şubesini açarak inşaata başladığı, ancak cami inşaatı sırasında arazi çevresinde bulunan konut sakinlerinin müftülük binasının kendi konutlarının önünü kapatması nedeniyle itirazda bulunmaları sonucu …….Belediyesinin projede revizyon istemesi nedeniyle ……… Şubesine karşı projede revizyon işini de üstlendiğinizi  ve  revizyon işinden dolayı şirketinizce düzenlenen fatura bedeli üzerinden ……….. Şubesi tarafından %10 oranında tevkifat yapıldığını belirterek, Makedonya'da yetkili makama ödenen tevkifat tutarının Türkiye'de ödenecek kurumlar vergisinden mahsup edilip edilmeyeceği ile elde ettiğiniz gelirin hangi oranda gelir vergisinden muaf olacağı hususlarında Başkanlığımız görüşü talep edilmektedir.

KURUMLAR VERGİSİ KANUNU YÖNÜNDEN:

5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 3 üncü maddesinde;  Kanunun 1 inci maddesinde sayılı kurumlardan kanuni veya iş merkezi Türkiye'de bulunanların, gerek Türkiye içinde gerekse Türkiye dışında elde ettikleri kazançların tamamı üzerinden vergilendirilecekleri,

Aynı Kanun'un 33 üncü maddesinde;

          "(1)Yabancı ülkelerde elde edilerek Türkiye'de genel sonuç hesaplarına intikal ettirilen kazançlardan mahallinde ödenen kurumlar vergisi ve benzeri vergiler, Türkiye'de bu kazançlar üzerinden tarh olunan kurumlar vergisinden indirilebilir.

hükmüne yer verilmiştir.

Diğer taraftan, 5/1-h maddesinde, yurt dışında yapılan inşaat, onarım, montaj işleri ile teknik hizmetlerden sağlanarak Türkiye'de genel sonuç hesaplarına intikal ettirilen kazançların kurumlar vergisinden müstesna olduğu,

hüküm altına alınmıştır.

İstisna hükmünün uygulanmasına ilişkin açıklamaların yer aldığı 1 Seri No.lu Kurumlar Vergisi Genel Tebliği'nin 5.9 uncu bölümünde;

"Teknik hizmetlerden elde edilen kazançların da anılan istisnadan yararlanabilmesi için bu işlerin yurt dışında bulunan işyerleri veya daimi temsilciler aracılığıyla yapılması; yurt dışında ayrıca bir işyeri veya daimi temsilci olmadan yapılan teknik hizmetlerin, hizmet ihracatı olarak değerlendirilmesi gerekmektedir.

...

Dolayısıyla, kurumların yurt dışında bir inşaat ve onarım işi varsa, buna bağlı teknik hizmetler ister Türkiye'de isterse yurt dışında yapılsın, elde edilen kazançlar istisnadan yararlabilecektir. Kurumların yurt dışında bir inşaat ve onarım işinin bulunmaması halinde ise ancak yurt dışında bir işyeri veya daimi temsilci aracılığıyla  yaptıkları teknik hizmetlerden elde edilen kazançlar istisnadan yararlabilecektir."  denilmektedir.

Diğer taraftan, yurt dışında bir işyeri veya daimi temsilci olmadan teknik hizmetin verilmesi halinde Kurumlar Vergisi Kanunu'un 5/1-h maddesi kapsamında kurumlar vergisinden istisna tutulması mümkün bulunmamaktadır. 

ÇİFTE VERGİLENDİRMEYİ ÖNLEME ANLAŞMASI YÖNÜNDEN:

01.01.1997 tarihinden itibaren uygulanmakta olan "Türkiye Cumhuriyeti ile Makedonya Cumhuriyeti Arasında Gelir ve Servet Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması"nın Serbest Meslek Faaliyetlerini düzenleyen 14 üncü maddesinde yalnızca gerçek kişiler kapsama alındığından, tüzel kişilerin vereceği bu tür hizmetler karşılığında elde edeceği kazançların vergilendirilmesinin, Anlaşmanın "Ticari Kazançlar"ı düzenleyen 7 inci maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekmektedir.

Söz konusu maddenin 1 inci fıkrası;

"1. Diğer Akit Devletin bir teşebbüsünce bir Akit Devlette elde edilen kazançlar, bu kazançların bu Devletteki bir işyeri vasıtasıyla elde edilmesi halinde ve sadece bu işyerinin faaliyetlerine atfedilebilen miktarla sınırlı olmak üzere ilk bahsedilen Devlette vergilendirilebilir."

hükümlerini öngörmektedir.

Buna göre, Şirketinizin Makedonya Cumhuriyeti'nde Anlaşmanın "İşyeri"ne ilişkin 5 inci maddesi kapsamında bir işyeri olmaksızın elde ettiği kazançları vergileme hakkı yalnızca Türkiye'ye ait olup, Makedonya Cumhuriyeti'nin bu kazançlardan vergi alma hakkı bulunmamaktadır. Bununla birlikte, faaliyetlerin Makedonya Cumhuriyeti'nde bir işyeri oluşturacak nitelikte olması durumunda, bu kazançlardan Makedonya Cumhuriyeti'nin vergi alma hakkı bulunmakta, ancak vergileme hakkı işyerinden elde edilen kazançlarla sınırlı tutulmaktadır. 

Bu çerçevede, Makedonya Cumhuriyeti'nde yer alan bir işyeri vasıtasıyla ticari kazanç elde edilmesi suretiyle vergi ödenmesi durumunda Makedonya kaynaklı bu gelirler, Türkiye'de Anlaşma kapsamında istisnaya tabi tutulacaktır. Ancak, Makedonya'da iş yerinin bulunmadığı durumda Makedonya Cumhuriyeti'nin vergi alma hakkı bulunmamaktadır. Bu durumda, Makedonya'da elde edilen ticari kazanç yönünden bu gelirlerin iç mevzuat çerçevesinde istisna edilip edilmeyeceği  iç mevzuatımıza ilişkin yukarıdaki açıklamalar çerçevesinde belirlenecektir. 

Ancak, vergileme hakkının Anlaşma ile yalnızca Türkiye'ye verildiği bir durumda, buna aykırı bir şekilde Makedonya'da vergi alınması halinde, bu Devlette ödenen verginin iadesi talep edilebileceği gibi, konunun Anlaşma'nın "Karşılıklı Anlaşma Usulü"ne ilişkin 25 inci maddesi çerçevesinde mukim olduğunuz Ülkemizdeki yetkili makama (Türkiye yönünden Gelir İdaresi Başkanlığı) Anlaşmaya aykırı vergilendirme yapıldığı gerekçesi ile başvurulmak suretiyle de çözüme kavuşturulması yönünde talepte bulunabilirsiniz. Söz konusu başvuru yapılırken Makedonya'da yapılan vergilendirmenin hukuki gerekçeleri ile vergilendirmeyi yapan idarenin de ayrıca belirtilmesi gerekmektedir. 

Makedonya Cumhuriyeti'nde ödenen vergiye ilişkin iade talebinde bulunabilmeniz için İngilizce mukimlik belgesinin tarafınızca Makedonya yetkili makamlarına ibrazı gerekmektedir. Söz konusu belgenin düzenlenerek tarafınıza verilebilmesi için ise, Gelir İdaresi Başkanlığının www.gib.gov.tr web sayfasından ulaşılabilecek olan 20.12.2013 tarihli ve 3 sayılı Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşmaları Sirkülerinde yapılan açıklamalara göre başvuruda bulunmanız gerekmektedir.

 Bilgi edinilmesini rica ederim.