Tarih : 22.02.2016
GİB'de Yayım Dönemi : Eylül 2016

T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
İSTANBUL VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
(Mükellef Hizmetleri Gelir Vergileri Grup Müdürlüğü) 

Sayı : 62030549-125[30-2015/325]-14528        22/02/2016
Konu : Franchising sözleşmesi kapsamında yapılan ödemeler üzerinden tevkifat yapılıp yapılmayacağı. 
 
İlgide kayıtlı özelge talep formunda,
            - şirketiniz ile İngiltere mukimi … (Franchisor) ve ABD mukimi … (… Licensor) ve … (… Licensor) şirketleri arasında imzalanan Franchising Sözleşmesi kapsamında ... ve … markalı ürünlerin ithal edildiği ve Türkiye'nin çeşitli yerlerindeki mağazalarınızda nihai tüketicilere doğrudan satışının gerçekleştirildiği, Franchising Sözleşmesi kapsamında Licensor şirketlere yapılan franchising ödemeleri üzerinden Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Amerika Birleşik Devletleri Hükümeti Arasında Gelir Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme ve Vergi Kaçakçılığına Engel Olma Anlaşması'nın "Gayrimaddi Hak Bedelleri" başlıklı 12 nci maddesi kapsamında %10 oranında tevkifat yapıldığı,
            - ayrıca, aynı sözleşmenin "7-F Global Marketing Fund-Küresel Pazarlama Fonu" başlıklı maddesine istinaden Dünya genelindeki franchising hakkı sahibi tüm firmaların ortak paydası için yapılan reklam, pazarlama ve tanıtım faaliyetlerinin finansmanı amacıyla oluşturulan Küresel Pazarlama Fonu'na katkı payı ödemesinin yapıldığı, Franchisor firma tarafından oluşturulan bahse konu fonun, marka bilinirliliğini ve satışları arttırmak amacıyla yapılan reklam, pazarlama ve tanıtım faaliyetlerine harcandığı, Şirketinizin bu kapsamda kendi bünyesinde herhangi bir faaliyet gerçekleştirmediği ve reklam ajanslarından da hizmet almadığı, kullanıma hazır halde yurt dışından temin edilen reklam ve tanıtım materyallerinin yurt içinde matbaalarda basımını gerçekleştirdiği ve söz konusu materyalleri yazılı ve görsel basında çıkacak ilanlar için ajanslara hazır bir şekilde ilettiği, dolayısıyla Franchising Sözleşmesi kapsamında Fona yapılan ödemelerin, global düzeyde kullanılmak üzere oluşturulan reklam, pazarlama ve tanıtım materyalleri için yapılan harcamalara katılım payı niteliğinde olduğu ve katkı payı ödemelerinin de perakende satışların belli bir yüzdesi olarak öngörüldüğü belirtilerek, Franchising Sözleşmesi kapsamında yapılan bahse konu ödemeler üzerinden tevkifat yapılıp yapılmayacağı hususunda bilgi talep edildiği
            anlaşılmakta olup, konuya ilişkin Başkanlığımız görüşleri aşağıda açıklanmıştır.
            5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 3 üncü maddesinin ikinci fıkrasında, Kanun'un birinci maddesinde sayılı kurumların kanuni ve iş merkezlerinin her ikisi de Türkiye'de bulunmayanların, dar mükellefiyet esasında, sadece Türkiye'de elde ettikleri kazançları üzerinden vergilendirileceği hükme bağlanmış olup üçüncü fıkrasında dar mükellefiyette kurum kazancını oluşturan kazanç ve iratlar bentler halinde sayılmıştır.
            Aynı Kanun'un 30 uncu maddesinin birinci fıkrasında, dar mükellefiyete tâbi kurumların maddede sayılan kazanç ve iratları üzerinden, bu kazanç ve iratları avanslar da dahil olmak üzere nakden veya hesaben ödeyen veya tahakkuk ettirenler tarafından kurumlar vergisi kesintisi yapılacağı hükmüne yer verilmiş olup maddenin ikinci fıkrasında, ticarî veya ziraî kazanca dahil olup olmadığına bakılmaksızın telif, imtiyaz, ihtira, işletme, ticaret unvanı, marka ve benzeri gayrimaddî hakların satışı, devir ve temliki karşılığında nakden veya hesaben ödenen veya tahakkuk ettirilen bedeller üzerinden bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen kişilerce (2009/14593 sayılı BKK ile) %20 oranında kurumlar vergisi kesintisi yapılacağı hükme bağlanmıştır.
            Diğer taraftan, "Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Amerika Birleşik Devletleri Hükümeti Arasında Gelir Üzerinden Alınan Vergilerde Çifte Vergilendirmeyi Önleme ve Vergi Kaçakçılığına Engel Olma Anlaşması"nın "Gayrimaddi Hak Bedelleri" başlıklı 12 nci maddesinde;
            "1. Bir Akit Devlette doğan ve diğer Akit Devletin bir mukimine ödenen gayrimaddi hak bedelleri, bu diğer Devlette vergilendirilebilir.
            2.Bununla beraber, sözkonusu gayrimaddi hak bedelleri, elde edildikleri Akit Devlette ve o Devletin mevzuatına göre de vergilendirilebilir; ancak gayrimaddi hak bedelinin gerçek lehdarı diğer Akit Devletin bir mukimi ise bu şekilde alınacak vergi, 3 üncü fıkranın (a) bendinde tanımlanan gayrimaddi hak bedelinin gayrisafi tutarının yüzde 10'unu ve 3 üncü fıkranın (b) bendinde tanımlanan gayrimaddi hak bedelinin gayrisafi tutarının yüzde 5'ini aşmayacaktır.
            3.Bu maddede kullanılan "gayrimaddi hak bedelleri" terimi:
            a) Sinema filmleri, radyo ve televizyon yayınlarında kullanılmak amacıyla üretilen filmler, bantlar ve diğer reprodüksiyon araçlarına ilişkin ödemeler de dahil olmak üzere, edebi, artistik, bilimsel her nevi telif hakkının, patentin, alameti farikanın,desen veya modelin, planın, gizli formül veya üretim yönteminin veya sınai, ticari, bilimsel tecrübeye dayalı bilgi birikiminin kullanma imtiyazı veya kullanma hakkı veya satışı (verimliliğe, kullanıma veya tasarrufa bağlı olduğu taktirde) ile;
            b) Sınai, ticari veya bilimsel teçhizatın kullanma hakkı veya kullanma imtiyazı karşılığında ödenen her türlü ödemeyi kapsar.
            4.Bir Akit Devlet mukimi olan bir gayrimaddi hak bedelinin gerçek lehdarı, gayrimaddi hak bedelinin elde edildiği diğer Akit Devlette yer alan bir işyeri vasıtasıyla ticari faaliyette bulunursa veya bir Türkiye mukimi Birleşik Devletler'de bulunan bir sabit yeri kullanarak Birleşik Devletler'de serbest meslek faaliyetinde bulunursa ve gayrimaddi hak bedeli bu işyeri veya sabit yere atfedilebiliyorsa, 1 inci ve 2 nci fıkraların hükümleri uygulanmayacaktır. Bu durumda olayına göre, 7 nci (Ticari Kazançlar) veya 14 üncü (Serbest Meslek Faaliyetleri) Madde hükümleri uygulanacaktır.        
             ...";
            hükümlerine yer verilmiştir.
            Şirketiniz tarafından "Franchising Sözleşmesi" kapsamında, dünya genelindeki franchising hakkı sahibi tüm firmaların ortak paydası için yapılan reklam, pazarlama ve tanıtım faaliyetlerinin finansmanı amacıyla Franchisor firma tarafından oluşturulan ve şirket yetkilinizin Başkanlığımıza gönderdiği e-postadan anlaşıldığı üzere Küresel Pazarlama Fonu adına Amerika'da mukim … şirketine yapılan, perakende satışların belli bir yüzdesi olarak belirlenmiş katılım payı niteliğindeki ödemeler, genel ödemeler içinde cüzi bir kısmı oluşturduğundan, Sözleşmenin temel niteliğinin gayrimaddi hak kiralaması olduğu gerçeğini değiştirmemektedir. Bu nedenle, Franchising Sözleşmesinin bir bütün olarak değerlendirilmesi ve söz konusu Sözleşme çerçevesinde farklı adlar altında yapılan ödemelerin de, yurt dışındaki kurumun Türkiye'den elde ettiği gayrimaddi hak bedeli olarak vergilendirilmesi gerekmektedir.
            Bu itibarla, "gayrimaddi hak bedeli" niteliği taşıyan bu ödemeler üzerinden Anlaşmanın 12 nci maddesinin 2 nci fıkrasına uyarınca Türkiye'de %10 oranında vergi kesintisi yapılması gerekmektedir.
            Anlaşma hükümlerinin iç mevzuata değişiklik getirdiği durumlarda, ABD mukimlerinin Türkiye'de elde ettikleri kazanç ve iratların Anlaşma hükümleri çerçevesinde vergiye tabi tutulabilmesi için, ABD yetkili makamlarından mukimlik belgesi almaları ve bu belgenin aslı ile noter veya bu ülkelerdeki Türk Konsolosluklarınca tasdikli bir örneğini, kendilerine yapılan ödemeler üzerinden vergi tevkifatı yapacak vergi sorumlularına veya ilgili vergi dairesine ibraz etmeleri gerekmektedir.
            Ayrıca, Küresel Pazarlama Fonu'nun kurumunuzun ilişkili kişisi olması durumunda bu Fona yapılan katkı payı ödemeleri sırasında 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu'nun 13 üncü maddesinde yer alan "Transfer Fiyatlandırması Yoluyla Örtülü Kazanç Dağıtımı" hükümlerinin de dikkate alınması gerekmektedir.
            Bilgi edinilmesini ve gereğini rica ederim.