VERGİ SİRKÜLERİ

NO: 2010/72

KONU: 6009 Sayılı Kanun ile Ücretlilerin Vergilendirilmesinde Yapılan Tarife Değişikliğine Bağlı Olarak Yapılacak İşlemler Hakkında Yayınlanan Tebliğ Taslağı.

Bilindiği üzere 6009 Sayılı Yasa ile, 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 103 üncü maddesinde yer alan gelir vergisi tarifesi 01.01.2010 tarihinden geçerli olmak üzere kümüle gelir vergisi matrahı 50.000 TL yi aşan ücretliler açısından değiştirilmiştir.

01.01.2010 tarihi ile 6009 sayılı Kanunun Resmi Gazete’de yayımlandığı tarih olan 01.08.2010 arasındaki ücret ödemeleri için 6009 Sayılı Kanunun yayımından önceki tarifeye göre yapılmış olan; ancak yeni tarifeye göre fazla kesilen gelir vergisi tevkifat tutarlarının ödenecek vergilerden mahsubu veya red ve iadesi ile eksik kesildiği tespit edilen vergilerin ilave olarak kesilmek suretiyle ödenmesi işlemlerinin nasıl yerine getirileceği hususlarına yönelik olarak Bakanlık 274 Seri No.lu Genel Tebliğ Taslağı hazırlamıştır.

Tarife değişikliği kümüle gelir vergisi matrahı 50.000 TL yi aşan ücretliler açısından sonuç doğurmakta olup, kümüle vergisi matrahı 50.000 TL ve altında kalıp yıl başında 273 No.lu GVK Genel Tebliği ile açıklanan tarifenin tatbik edildiği ücretliler açısından herhangi bir işlem yapılmasını gerektirmemektedir.

6009 sayılı Kanunla Gelir Vergisi Kanununun 103 üncü maddesi yeniden düzenlenmiş ve yapılan değişiklikle gelir vergisine tabi gelirlerin;

8.800 TL’ye kadar

%15

22.000 TL’nin 8.800 TL’si için 1.320 TL, fazlası

%20

50.000 TL’nin 22.000 TL’si için 3.960 TL
(ücret gelirlerinde 76.200 TL'nin 22.000 TL’si için 3.960 TL), fazlası

%27

50.000 TL’den fazlasının 50.000 TL'si için 11.520 TL
(ücret gelirlerinde 76.200 TL’den fazlasının 76.200 TL’si için 18.594 TL), fazlası

%35

Olacak şekilde vergilendirilmesi öngörülmüştür.Yapılan değişiklik sadece ücretliler açısından %35’lik dilime geçişin 50.000 TL’den 76.200 TL’ye çıkarılmasından ibaret bulunmaktadır. Bunun tabi sonucu 50.000 TL’yi aşan kümüle Gelir Vergisi Matrahlarında 50.000 TL yi aşan kısmın (maksimum 26.200 TL ) %35 yerine %8 lik daha düşük bir oranla (%27) ile vergilendirilmesidir.
 
Bu düşüşün yol açacağı vergi iadesi ile Anayasa Mahkemesinin 08.01.2010 tarihli iptal kararı üzerine vergilemede en üst oranı %27 olarak tatbik edip %35 oranını hiç uygulamayan vergi sorumlularının 6009 sayılı kanun ile yapılan yeni düzenleme gereği ödeyecekleri fark vergilerin beyan usul ve esasları söz konusu tebliğ taslağında aşağıdaki şekilde açıklanmıştır:

1. Mahsup İşleminin Yapılması

1.1 2010 Yılı Temmuz Ayına Ait Olup Ağustos Ayında Muhtasar Beyanname Verecek Olan Mükellefler

Temmuz ayına ait olup Ağustos ayında muhtasar beyannameyi verecek olan mükellefler, yeni tarifeye göre 1/1/2010 tarihinden itibaren kendi hesapları üzerinde gerekli düzeltmeyi yaparak, beyanname ekinde toplam çalışan bazındaki tevkifat ve fazla yapılan tevkifat tutarları ile aradaki farkı gösteren Tebliğ ekinde yer alan (Ek-1’) listeyi ekleyecek ve sadece ödenmiş vergileri, beyannamenin Tablo-1 "Matrah ve Vergi Bildirimi" bölümünün "Mahsup Edilen Vergiler" kısmının (20) no'lu satırından (KVK 34/8 Mad. Uyarınca KVK 15/3 Maddeye Göre Yapılan Vergi Kesintisinden Mahsup Edilecek Kesinti Tutarları) sonra gelmek üzere "GVK Geçici 78 inci maddeye göre yapılan mahsuplar" ifadesi ile göstererek mahsup etmek suretiyle beyannameleri düzeltilmiş tutarlara göre vereceklerdir. Ödenmiş olan verginin ilk muhtasar beyannameden mahsup edilememesi durumunda, kalan tutarın sonraki dönemlerde de aynı şekilde mahsup edilebileceği belirtilmiştir.

Fazla yapılan tevkifat tutarlarının tahakkuk etmesine rağmen ödenmemiş olması halinde ise mahsup söz konusu olmayacak; muhtasar beyanname ekinde verilecek olan, her bir aya ilişkin toplam çalışan bazında yapılan tevkifat ile fazla yapılan tevkifat tutarı ve aradaki farkı gösteren Ek-1’deki listeye dayanılarak vergi dairelerince ilgili dönem tahakkuklarında gerekli düzeltme yapılacaktır.

Fazla hesaplanıp ödenmiş olan verginin mahsup şekline ilişkin olarak tebliğ de aşağıdaki örneğe yer verilmiştir.

Örnek:

Aylık muhtasar beyan mükellefiyeti olan(A) Ltd. Şti.’nin çalıştırdığı 2 işçinin ücretlerine ait aylık vergi matrahı tutarları 40.000 TL olup, aylar itibariyle kanuni düzenlemenin yapıldığı tarihten önce ve sonra geçerli olan tarifeler üzerinden yaptığı tevkifat tutarları aşağıdaki gibidir.


(TL)

Ocak

Şubat

Mart

Nisan

Mayıs

Haziran

Temmuz

Değişiklik öncesi hükme göre kesilen gelir vergisi

7.120

10.520

12.400

14.000

14.000

14.000

-

Yeni hükme göre hesaplanan gelir vergisi

7.120

10.520

10.800

11.408

14.000

14.000

14.500

FARK

0

0

1.600

2.592

0

0

0

(A) Ltd. Şti. Mart ve Nisan aylarına ilişkin olarak ücretlilerden fazladan kesilip vergi dairesine beyan edilen ve tahakkuk ettirilerek ödenen 4.192 TL'yi Ağustos ayında verilecek muhtasar beyannamede, ödenecek vergiden mahsup edilerek kalan tutar olan (14.000 – 4.192=) 9.808 TL’yi vergi dairesine ödeyecektir. Dolayısıyla, Temmuz ayında ücretlilerden yapılacak tevkifat tutarı toplamı 9.808 TL olacaktır.

1.2 2010 Yılı Temmuz Ayına Ait Muhtasar Beyannamesini Vermiş Ancak Tahakkuk Eden Vergiyi Henüz Ödememiş Olan Mükellefler

Muhtasar beyannameyi vermiş ancak tahakkuk eden vergiyi henüz ödememiş olan mükellefler tarafından beyanname verme süresinin sonuna kadar düzeltme beyannamesi verilmesi halinde; bu beyannameye Ocak, Şubat, Mart, Nisan, Mayıs ve Haziran 2010 aylarına ilişkin beyannamelerdeki tutarları, ayrıntılı olarak gösteren Ek-1’deki liste eklenecek ve mahsup sonrası kalan tutarın ödenmesi mümkün olabilecektir.

1.3 2010 Yılı Temmuz Ayına Ait Muhtasar Beyannamesini Vermiş ve Tahakkuk Eden Vergiyi Ödemiş Olan Mükellefler

Muhtasar beyannameyi vermiş ve tahakkuk eden vergiyi ödemiş olan mükelleflerin fazladan ödemiş oldukları vergi tutarları, sonraki dönemlerde verecekleri muhtasar beyannamelere göre ödenecek gelir vergisinden mahsup edilecektir.

Her bir aya ilişkin toplam çalışan bazında yapılan tevkifat ile yapılması gereken tevkifat tutarı ve aradaki farkı gösteren Ek-1’deki liste muhtasar beyanname ekinde verilecek ve fazla hesaplanması nedeniyle mahsup edilecek tutar, muhtasar beyannamenin Tablo-1 "Matrah ve Vergi Bildirimi" bölümünün "Mahsup Edilen Vergiler" kısmının (20) no'lu satırından (KVK 34/8 Mad. Uyarınca KVK 15/3 Maddeye Göre Yapılan Vergi Kesintisinden Mahsup Edilecek Kesinti Tutarları) sonra gelmek üzere "GVK Geçici 78 inci maddeye göre yapılan mahsuplar" ifadesi ile gösterilecektir.

1.4 Muhtasar Beyannameyi Üç Aylık Olarak Veren Mükellefler

Muhtasar beyannameyi üçer aylık olarak veren mükellefler, fazladan ödenmiş olan vergi tutarlarını Ekim ayında verilecek muhtasar beyannameden, yukarıda yapılan açıklamalar çerçevesinde mahsup edeceklerdir

1.5 Beyannamelerini Elektronik Ortamda Verecek Mükelleflerin Yapacakları İşlemler

Beyannamelerini elektronik ortamda veren mükellefler fazla ödedikleri tutarları yukarıda açıklanan şekilde tespit ederek, e-beyannamede bu işleme münhasır olmak üzere açılmış bulunan "Mahsup Edilen Vergiler" kısmının "GVK Geçici 78 inci maddeye göre yapılan mahsuplar" satırında göstereceklerdir.

Ayrıca, her bir aya ilişkin toplam çalışan bazında yapılan tevkifat ile fazla yapılan tevkifat tutarı ve aradaki farkı gösteren Tebliğ ekinde yer alan liste (EK:1), elektronik ortamda muhtasar beyanname ekinde verilecektir.

2. Yapılmış Olan Gelir Vergisi Tevkifat Tutarının Yeni Hükme Göre Hesaplanan Vergiden Az Olması Durumunda Yapılacak İşlemler

1/1/2010 – 1/8/2010 tarihleri arasındaki ücret ödemelerinden yeni tarifeye göre hesaplanması gerekenden daha düşük tutarda tevkifat yapılmış olması durumunda oluşan fark tutarlar, vergi sorumluları tarafından 6009 sayılı Kanunun Resmi Gazetede yayımlanmasından sonra yapılacak ilk ücret ödemesinden (Ağustos ayı ücretleri olarak anlamak mümkündür. ) kesilerek bu ödemenin ait olduğu döneme ilişkin muhtasar beyannamenin verilme ve ödeme süresi içinde topluca (muhtasar beyanname verme yükümlülüğü olmayanlar hariç) verilecek ayrı bir muhtasar beyanname ile beyan edilecek ve ödenecektir. Söz konusu beyanname e-beyanname vermek zorunda olanlarca elektronik ortamda verilecektir.

Bu düzeltme beyannamelerinde de mevcut muhtasar beyanname kullanılacak ve söz konusu beyanname için ayrıca damga vergisi hesaplanmayacaktır. Süresinde düzeltilen söz konusu fark için gecikme faizi ve vergi cezası aranmayıp, eksik tahakkuk etmiş olan verginin bu süre içinde tamamlanmaması halinde ise bu tarihte vergi ziyaı doğmuş olacaktır.

Birden fazla ayda oluşan farklarda her bir ay için ayrı ayrı muhtasar beyanname verilmeyecek, tek bir beyanname ile kesilen vergiler beyan edilerek ödenecektir.

3. Emeklilik, İşten Ayrılma, İşyerinin Kapanması, Ölüm vb. Durumlarda Fazla Kesilen Vergi Tutarlarının İadesi

Emeklilik, işten ayrılma, işyerinin kapanması, ölüm gibi haller nedeniyle fazla kesilen vergi tutarlarının hak sahiplerine iadesi, vergi dairelerince yerine getirilecektir. Söz konusu mükellefler, işverenden alacakları ve kendilerinden yapılan tevkifat tutarlarını ayrıntılı olarak gösteren bir yazı ile en son çalıştıkları işverenin muhtasar beyanname yönünden bağlı olduğu vergi dairesine başvuracak olup, gerekli düzeltme işlemleri ilgili vergi dairesince yerine getirilecektir.

Söz konusu genel tebliğ taslağına aşağıdaki bağlantı yoluyla ulaşabilirsiniz.

274 Seri No.lu Genel Tebliğ Taslağı

Yukarıda yer verilen konuyla ilgili ek bilgiye ihtiyaç duyduğunuzda lütfen tarafımızla irtibata geçiniz.

Saygılarımızla,

Deloitte Türkiye

Sirkülerlerimizde yer alan bilgiler belli bir konunun veya konuların çok geniş kapsamlı bir şekilde ele alınmasından ziyade genel çerçevede bilgi vermek ve yorum yapmak amacını taşımaktadır. Bu sirkülerler ile amacımız muhasebe, vergi, yatırım, danışmanlık alanlarında veya diğer türlü profesyonel bağlamda tavsiye veya hizmet sunmak değildir. Bilgileri kişisel finansal veya ticari kararlarınızda yegane dayanak olarak kullanmaktan ziyade, konusuna hakim profesyonel bir danışmana başvurmanız tavsiye edilir. Bu sirkülerler ve içeriğindeki bilgiler, oldukları şekliyle sunulmaktadır; "DRT Yeminli Mali Müşavirlik ve Bağımsız Denetim A.Ş." ve "Deloitte Touche Tohmatsu" (bir Swiss Verein'i) ve onun üye firmaları ve bunların iştirakleri ve filyalleri (bundan böyle ayrı ayrı veya birlikte "Deloitte"), bunlarla ilgili sarih veya zımni bir beyan ve garantide bulunmamaktadır. "Deloitte", söz konusu sirkülerlerin ve içeriğindeki bilgilerin hata içermediğine veya belirli performans ve kalite kriterlerini karşıladığına dair bir güvence vermemektedir. Sirkülerleri ve içeriğindeki bilgileri kullanımınız sonucunda ortaya çıkabilecek her türlü risk tarafınıza aittir ve bu kullanımdan kaynaklanan her türlü zarara dair risk ve sorumluluk tamamen tarafınızca üstlenilmektedir. "Deloitte", söz konusu kullanımdan dolayı, (ihmalkarlık kaynaklı olanlar da dahil olmak üzere) sözleşmesel bir dava, kanun veya haksız fiilden doğan her türlü özel, dolaylı veya arızi zararlardan ve cezai tazminattan dolayı sorumlu tutulamaz.