Numara : 107
Tarih : 27.7.2009

VERGİ SİRKÜLERİ

NO: 2009/107

KONU: Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Bakanlar Kurulu Kararı

Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkındaki Bakanlar Kurulu Kararı 16 Temmuz 2009 tarihli ve 27290 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.

5838 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 28 Şubat 2009 tarihi itibariyle yürürlüğe giren 9. maddesinde Bakanlar Kurulu;

a) İstatistiki bölge birimleri sınıflandırması ile kişi başına düşen milli gelir ve sosyo-ekonomik gelişmişlik düzeylerini dikkate almak suretiyle illeri guruplandırmaya ve gruplar itibarıyla teşvik edilecek sektörleri ve bunlara ilişkin yatırım ve istihdam büyüklüklerini belirleme,

b) Her bir il grubu için yatırıma katkı oranını % 25’i, yatırım tutarı 50 milyon Türk Lirasını aşan büyük ölçekli yatırımlarda ise % 45’i geçmemek üzere belirlemeye, kurumlar vergisi oranını % 90’a kadar indirimli uygulatma,

c) Yatırım harcamaları içindeki arsa, bina, kullanılmış makine, yedek parça, yazılım, patent, lisans ve know-how bedeli gibi harcamaların oranlarını ayrı ayrı veya topluca sınırlandırma,

konularında yetkilendirilmişti. Bakanlar Kurulu 16 Temmuz 2009 tarihinde aldığı bu 2009/15199 sayılı kararla, 5838 Sayılı Kanunun öngördüğü belirlemeleri yapmış ve belli şartları taşıyan yatırımların devlet yardımlarından yararlanmasına ilişkin düzenlemeyi fiilen uygulanabilir hale getirmiştir.

Türkiye’yi İstatistiki Bölge Birimleri Sınıflandırması ve sosyo-ekonomik gelişmişlik seviyelerini dikkate alarak dört bölgeye ayırıp, sektörel ve bölgesel destekler veren ve 12 sektörde büyük yatırımları destekleyen yeni teşvik sistemi, 4 Haziran 2009 tarihinde açıklanan taslak metin ile bazı değişiklikler içermektedir. Taslak metinde sadece büyük yatırımlar için geçerli olan asgari yatırım tutarı tüm bölgeler ve sektörler için getirilmişken, taşınma desteğinde 3 üncü bölge kapsam dışı bırakılmıştır.

Aşağıda Kararnamede yer alan bazı başlıklar yer almaktadır. Daha fazla bilgi için sirküler ekinde bulunan Kararnameyi inceleyebilirsiniz.

1. Bölgeler ve destek unsurları

Yatırım teşvik uygulamalarında bölgeler Karar ekinde (ek-1) yer alan “Yatırım Teşvik Uygulamalarında Bölgeler” tablosunda gösterildiği şekilde dört grupta sınıflandırılmıştır. Yapılan sınıflamanın Başbakan tarafından 4 Haziran 2009 tarihinde düzenlenen basın toplantısında açıklanan bölgeler sınıflandırılması ile aynı olduğu, herhangi bir değişikliğe gidilmediği görülmektedir.

Bölgesel desteklerden yararlanacak yatırım konuları her bir il grubunun yatırım potansiyeli ve rekabet gücü dikkate alınarak yine Karar ekinde (ek-2) yer alan listede gösterildiği şekilde belirlenmiştir.

Ek- 4’de yer alan teşvik edilmeyecek yatırım konuları ile aranan şartları sağlayamayan yatırım konuları hariç olmak üzere, asgari sabit yatırım tutarının üzerindeki tüm yatırımlar, bölgesel ayrım yapılmaksızın gümrük vergisi muafiyeti ile katma değer vergisi (KDV) istisnasından yararlanabileceklerdir.

Gümrük vergisi muafiyeti ve KDV istisnasının dışında bölgesel teşviklerden yararlanmak isteyen, birinci ve ikinci bölgelerde yer alan yatırımcıların en az 1 milyon Türk Lirası, üçüncü ve dördüncü bölgelerde yer alan yatırımcıların ise en az 500 bin Türk Lirası karşılığı yatırım yapması gerekmektedir.

1.1 Bölgeler ve bu bölgelerin yararlanabilecekleri destekler

Bölgeler

İller

Sağlanan Destekler

I.Bölge

İstanbul, Tekirdağ, Edirne, Kırklareli, İzmir, Bursa, Eskişehir, Bilecik, Kocaeli, Sakarya, Düzce, Bolu, Yalova, Ankara

1) Vergi indirimi
2) Sigorta primi işveren hissesi desteği
3) Yatırım yeri tahsisi
4) KDV istisnası
5)Gümrük Muafiyeti

II.Bölge

Balıkesir, Çanakkale, (Bozcaada, Gökçeada hariç), Aydın, Denizli, Muğla, Antalya, Isparta, Burdur, Adana, Mersin

III.Bölge

Konya, Karaman, Hatay, Kahramanmaraş, Osmaniye, Kırıkkale, Aksaray, Niğde, Nevşehir, Kırşehir, Manisa, Afyonkarahisar, Kütahya, Uşak, Kayseri, Sivas, Yozgat, Zonguldak, Karabük, Bartın, Samsun, Tokat, Çorum, Amasya, Gaziantep, Adıyaman, Kilis

1) Vergi indirimi
2) Sigorta primi işveren hissesi desteği
3) Yatırım yeri tahsisi
4) KDV istisnası
5)Gümrük Muafiyeti

6)Faiz Desteği

IV.Bölge

Kastamonu, Çankırı, Sinop, Trabzon, Ordu, Giresun, Rize, Artvin, Gümüşhane, Erzurum, Erzincan, Bayburt, Ağrı, Kars, Ardahan, Iğdır, Van, Muş, Bitlis, Hakkari, Malatya, Elazığ, Bingöl, Tunceli, Şanlıurfa, Diyarbakır, Mardin, Batman, Şırnak, Siirt, Çanakkale İli Bozcaada, Gökçeada İlçeleri

Yukarıdaki tabloda görüldüğü gibi 3 üncü ve 4 üncü bölgelerdeki yatırımcılara ayrıca Faiz Desteği de verilmektedir.

1.2 Büyük ölçekli yatırımlara verilecek destekler

1) Gümrük vergisi muafiyeti,

2) KDV istisnası,

3) Vergi indirimi,

4) Sigorta primi işveren hissesi desteği,

5) Yatırım yeri tahsisi,

Kararnamenin 3. maddesinde yatırımların destek unsurlarından yararlanmalarına ilişkin önemli bazı düzenlemeler yapılmıştır. Buna göre;

· Yatırımların bu Karar kapsamındaki destek unsurlarından yararlanabilmesi için, makro ekonomik programlar, arz-talep dengesi, sektörel, mali ve teknik değerlendirmeler çerçevesinde projenin uygun görülmesi ve teşvik belgesi düzenlenmesi gerekmektedir.

· Finansal kiralama şirketleri aracılığıyla gerçekleştirilecek yatırımlar için finansal kiralama şirketi adına ayrı bir teşvik belgesi düzenlenmez. Yatırımcının mükellefiyetlerini yerine getirmemesi halinde uygulanacak olan müeyyidelerden finansal kiralamaya konu makine ve teçhizata tekabül eden bölümü kısmen veya tamamen finansal kiralama şirketlerine de uygulanır.

· Teşvik belgesi düzenlenmesine yönelik müracaat tarihinden önce gerçekleştirilmiş bulunan yatırım harcamaları teşvik belgesi kapsamı dışında tutulacaktır.

Bu düzenlemeler ile 5838 sayılı Kanun’un yayımından beri her türlü düzenleme ve açıklamada belirtildiği gibi, yatırım desteğinden faydalanabilmek için Hazine Müsteşarlığı tarafından o yatırım için verilmiş teşvik belgesine sahip olmak zorunluluğu vardır. Kararnamede ayrıca, mükelleflerce sıkça sorulan başlamış yatırımların durumu ile ilgili önceden yapılmış yatırım harcamalarının destek kapsamının dışında tutulacağı açıklanmıştır.

2. Sabit yatırım tutarları ve asgari kapasiteler

Kararname ile Bakanlar Kurulu, 5838 Sayılı Kanun’un verdiği yatırım ve istihdam büyüklüklerini belirleme yetkisine dayanarak büyük ölçekli yatırımların yanında, bölgesel yatırımlar için de asgari yatırım tutarları belirlemiştir. Başbakanca yapılan açıklamada yer almayan bu tutarlarla ilgili düzenleme aşağıdaki gibidir.

Yatırımın, destek unsurlarından yararlanabilmesi için asgari sabit yatırım tutarının I inci ve II nci bölgelerde birmilyon Türk Lirası, III üncü ve IV üncü bölgelerde ise beşyüzbin Türk Lirası tutarında olması gerekmektedir. Ancak, büyük ölçekli yatırımlar, bölgesel yatırımlar ile genel teşvik sisteminden yararlanacak yatırımların asgari sabit yatırım ve/veya asgari kapasite şartlarını sağlaması gerekmektedir.

Finansal kiralama şirketleri aracılığıyla yapılacak yatırımlarda finansal kiralamaya konu makine ve teçhizata ait toplam tutarın her bir finansal kiralama şirketi için asgari ikiyüzbin Türk Lirası olması gerekmektedir.

Bu Kararın 12 nci maddesinde yer alan tekstil, konfeksiyon ve hazır giyim, deri ve deri mamulleri sektörlerine taşınma desteği kapsamında olan ve sadece taşınma desteklerinden yararlanacak tesisler için asgari sabit yatırım tutarı aranmayacaktır.

3. Müracaat usulleri

Yatırım planları olan mükelleflerce uygulamaya yönelik olarak sıkça sorulan sorulardan biri olan müracaat usulleri de Kararnamenin 5. maddesi ile açıklanmıştır. Buna göre teşvik belgesi düzenlenebilmesi için aşağıda sıralanan belgeler ile birlikte Hazine Müsteşarlığına müracaat etmek gerekmektedir.

· Yatırımı gerçekleştirecek şirketi temsil ve ilzama yetkili kişilere ait imza sirküleri,

· Şirketin nihai durumunu gösterir Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi veya Türkiye Esnaf ve Sanatkarlar Sicil Gazetesi,

· Bu Karara istinaden çıkarılacak tebliğde yer alan örneğe uygun Yatırım Bilgi Formu ile eki bilgi ve belgeler,

· Muhasebe birimi hesabına yatırılan ve ikinci fıkrada belirtilen meblağa ait makbuzun aslı,

· 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu uyarınca Türkiye genelinde prim ve idari para cezası bulunmadığına veya tecil ve taksitlendirildiğine ya da yapılandırıldığına ve yapılandırmanın bozulmadığına dair Sosyal Güvenlik Kurumunun ilgili birimlerinden alınacak yazının aslı,

· 2872 sayılı Çevre Kanununa istinaden yayımlanan Çevresel Etki Değerlendirmesi Yönetmeliğinin eki listelerde yer alan yatırım konuları için ÇED olumlu kararı veya ÇED gerekli değildir kararı,

Ancak, yabancı sermayeli yatırımlar, büyük ölçekli yatırımlar, bölgesel uygulamalar kapsamındaki yatırımlar ile araştırma ve geliştirme ile çevre yatırımları hariç olmak üzere sabit yatırım tutarı sekizmilyon Türk Lirasını aşmayan ve tebliğle belirlenecek imalat sanayi yatırımları için firmanın tercihine bağlı olarak yatırımın yapılacağı yerdeki Türkiye Odalar ve Borsalar Birliğine bağlı sanayi odalarına da müracaat edilebileceği Kararnamede belirtilmiştir.

Teşvik belgesine ilişkin müracaat Müsteşarlığa yapılacak ise bütçeye irat kaydedilmek üzere muhasebe birimi hesabına dörtyüz Türk Lirası, sanayi odalarına yapılacak ise Hazine Müsteşarlığı İç Ödemeler Muhasebe Birimi hesabına üçyüz Türk Lirası ile birlikte ilgili sanayi odası hesabına da yüz Türk Lirası yatırılması gerekmektedir. Bu meblağlar iade edilmeyecektir.

İlgili sanayi odalarınca tebliğle belirlenen tamamlama ekspertiz ücretleri dışında, teşvik belgesi ile ilgili olarak yapılacak işlemler için ücret talep edilmeyecektir.

Sanayi odalarına yapılacak müracaatların değerlendirme sonuçları, bu Karara istinaden çıkarılacak tebliğle belirlenecek usul ve esaslar çerçevesinde ilgili odaca Müsteşarlığa iletilir. Müsteşarlığın yapacağı nihai değerlendirme sonucunda uygun görülen yatırımlar teşvik belgesine bağlanacaktır.

Müsteşarlık, gerekli görülen hallerde ilave bilgi ve yatırımın konusuna bağlı olarak ilgili kamu kurum ve kuruluşlarından alınmış görüş, izin, ruhsat ve benzeri belgeleri isteyebilecektir.

4. Gümrük vergisi muafiyeti

Bakanlar Kurulu Kararı’nda bölgesel ayrım yapılmaksızın asgari sabit yatırım tutarının üzerindeki tüm yatırımların gümrük vergisi muafiyetinden yararlanacakları açıklamasının yanı sıra bazı mal ve sektörlere ilişkin aşağıdaki ek açıklamalar yapılmıştır.

1) Teşvik belgesi kapsamındaki yatırım malları ile otomobil ve hafif ticari araç yatırımlarında yatırım dönemi içinde kalmak kaydıyla, CKD aksam ve parçalarının ithali, gemi ve elli metrenin üzerindeki yat inşa yatırımları ile ilgili tekne kabuğu ithali, yürürlükteki İthalat Rejimi Kararı gereğince ödenmesi gereken gümrük vergisinden muaftır.

2) Makine ve teçhizat bedelinin yüzde beşini geçmemek kaydıyla yedek parçaların, otobüs, çekici (Euro normlarına uygun yeşil motoru haiz olanlar hariç), treyler (frigorifik olanlar hariç), mobilya, motorbot, kamyon (off-road truck tipi karayoluna çıkması mümkün olmayan kaya tipi damperli kamyonlar hariç), transmikser, beton santrali, forklift ve beton pompası ithal edilmesi halinde yürürlükteki İthalat Rejimi Kararında öngörülen oranlarda gümrük vergisi tahsil edilir.

3) Karar uyarınca düzenlenen teşvik belgeleri kapsamında birinci fıkrada belirtilenler hariç ham madde, ara malı ve işletme malzemesi ithal edilemez. Ayrıca, binek aracı, inşaat malzemeleri, porselenden ve seramikten mamul sofra ve mutfak eşyası teşvik belgesi kapsamına alınmaz.

4) Teşvik belgesi kapsamında, bölgesel ve sektörel kısıtlamalar gözönüne alınarak;

· İthalat Rejimi Kararı uyarınca yayımlanan eski, kullanılmış veya yenileştirilmiş olarak ithal edilebilecek maddelere ilişkin tebliğ hükümleri uyarınca ithali mümkün olan makine ve teçhizatın (karayolu nakil vasıtaları hariç),

· İthalat Rejimi Kararının 7 nci maddesi uyarınca ithaline izin verilen makine ve teçhizatın,

teşvik belgesi kapsamına alınması,

· Kullanılmış komple tesisin Müsteşarlıkça proje bazında yapılacak değerlendirme sonucunda uygun görülmesi halinde ithali,

uygun görülebilecektir.

5) Tekstil, hazır giyim ve konfeksiyon yatırımlarına yönelik teşvik belgeleri kapsamında kullanılmış makine ve teçhizat ithal edilemeyecektir.

6) Finansal kiralama şirketleri aracılığıyla gerçekleştirilecek yatırımlar için finansal kiralama şirketi adına ayrı bir teşvik belgesi düzenlenmeksizin yatırımcının teşvik belgesi dikkate alınarak ithalat işlemleri yapılır. İthalat işlemleri ile ilgili olarak yatırımcı ile finansal kiralama şirketleri müteselsilen sorumludur.

7) Teşvik belgesi almak üzere müracaat edilmiş, ancak teşvik belgesine bağlanmamış yatırımlara ilişkin makine ve teçhizatın ithaline, Müsteşarlığın görüşüne istinaden Gümrük Müsteşarlığınca gümrük vergisi ile katma değer vergisinin toplam tutarı kadar teminatın alınması suretiyle müsaade edilebilir. Teminatla ithalatta, bir defada verilecek teminat süresi azami altı aydır. Teminat süresi içinde kesin ithalat için gerekli işlemler tamamlanmamış ise, süre uzatımı için Gümrük Müsteşarlığına müracaat edilir. Teminatın başlangıç tarihi, eşyanın serbest dolaşıma giriş tarihidir. Yatırımcının, teminatın çözümü için teminat süresi içinde teşvik belgesi ve eki ithal makine ve teçhizat listesi ile birlikte Gümrük Müsteşarlığına müracaat etmesi gerekir. Aksi takdirde, teminat irat kaydedilir.

5. Katma değer vergisi istisnası

Yatırımlarda KDV istisnası ile ilgili teşvik mevzuatında önceden de bulunan devlet desteği devam ettirilmektedir. 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanunu gereğince, teşvik belgesi kapsamında uygun görülen makine ve teçhizatın ithali ve yerli teslimleri katma değer vergisinden istisna edilir.

6. Faiz desteği

4 Haziranda yapılan açıklamada da yer aldığı şekilde faiz desteğinin, yalnızca üçüncü ve dördüncü bölgelerde yapılacak yatırımlara sağlanacağı hüküm altına alınmıştır. Buna göre;

1) Talep edilmesi halinde, bölgesel desteklerden yararlanacak yatırımlar için bankalardan kullanılacak en az bir yıl vadeli kredilerin teşvik belgesinde kayıtlı sabit yatırım tutarının yüzde yetmişine kadar olan kısmı için ödenecek faizin veya kar payının aşağıda belirtilen kısımları, Müsteşarlıkça da uygun görülmesi halinde azami ilk beş yıl için ödenmek kaydıyla bütçe kaynaklarından karşılanabilecektir.

III.Bölge

IV.Bölge

Ar-Ge ve Çevre Yatırımları

TL Kredi

Döviz Kredileri

TL

Döviz

TL

Döviz

3 puan

1 puan

5 puan

2 puan

5 puan

2 puan

2) Faiz desteği içeren teşvik belgelerine konu yatırımlardan finansal kiralama şirketleri aracılığıyla gerçekleştirilecek olanlar için de faiz ödemelerini içeren itfa planı yapılması kaydıyla aynı şartlarla faiz desteği öngörülebilir.

3) Proje bazında bütçe kaynaklarından karşılanabilecek yatırım kredisi için azami faiz desteği miktarı; araştırma ve geliştirme ve çevre yatırımları için üçyüzbin Türk Lirasını, III üncü ve IV üncü bölgelerde yapılacak yatırımlar için beşyüzbin Türk Lirasını geçmemektedir.

4) Döviz kredisi ile gerçekleştirilecek yatırımlarda faiz desteği uygulaması, vade tarihindeki Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası döviz satış kuru dikkate alınarak yapılacaktır.

5) Kullanılmış makine ve teçhizat için ve kamu iktisadi teşebbüsleri dahil kamu kurum ve kuruluşları ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşlarının yapacağı yatırımlar için faiz desteği öngörülmemektedir. Ayrıca, diğer kamu kurum ve kuruluşlarınca kullandırılan veya kamu kaynaklarından sübvanse edilen krediler için de faiz desteği uygulanmayacaktır..

6) Aynı teşvik belgesi kapsamındaki yatırım için faiz desteği uygulamasına yönelik olarak birden fazla banka talepte bulunamayacak veya finansal kiralama işlemi yapılamayacağı hüküm altına alınmıştır.

7) Kullanılan kredilerin faiz, kar payı veya ana paralarının firma tarafından itfa planlarında belirtilen sürelerde ilk defa geri ödenmemesi halinde, bu durum ilgili aracı kurumlar tarafından en kısa sürede Müsteşarlığa bildirilecek ve Müsteşarlıkça faiz desteği ödemeleri durdurulacaktır. Yatırımcının kredi geri ödeme yükümlülüklerini yerine getirdiğinin daha sonra ilgili aracı kurumca Müsteşarlığa bildirilmesi halinde, bildirimi takip eden dönemler için faiz desteği ödemeleri başlangıçta öngörülen ödeme tarihlerinde herhangi bir uzatmaya gidilmeksizin tekrar başlatılacaktır. Kredi geri ödemesine ait yükümlülüklerin yeniden aksaması halinde faiz desteği ödemesine son verilecektir.

8) Teşvik belgesi kapsamı yatırımın başka bir yatırımcıya devredilmesi durumunda, devralan yatırımcının teşvik belgesinde faiz desteğinin öngörülmüş olması ve aracı kurumca da uygun görülmesi halinde, yeni yatırımcı için eski itfa planındaki vade, faiz desteği miktarı ve benzeri şartlar değiştirilmeksizin bakiye kredi için düzenlenecek yeni itfa planına göre faiz desteği ödenmesine devam edilir. Aksi takdirde, devredilen makine ve teçhizata yönelik faiz desteği uygulaması durdurulacaktır.

9) Teşvik belgesinin herhangi bir nedenle iptal edilmesi halinde yararlanılan faiz desteği tutarı 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde tahsil edilecektir.

10) Aracı kurum, faiz desteğine esas olan kredinin teşvik belgesi kapsamındaki harcamalar için kullandırılmasıyla yükümlüdür. Kredinin amacı dışında kullanıldığının tespiti halinde bankaca, Müsteşarlıkça kullandırılan faiz desteği tutarına ilgili bankanın bu kapsamdaki krediye uygulanan faiz oranı uygulanmak suretiyle tespit edilecek meblağın, finansal kiralama şirketlerince ise itfa planında belirtilen toplam faiz desteği miktarının beş iş günü içerisinde bütçeye gelir yazılmak üzere muhasebe birimi hesabına yatırılması gerekir. Aksi takdirde söz konusu meblağlar Müsteşarlıkça;

· Bankalar için, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası nezdindeki karşılık hesabından virman yapılmak veya diğer hukuki yöntemler kullanılarak,

· Finansal kiralama şirketleri için ise 6183 sayılı Kanun hükümleri uygulanarak,

geri alınacaktır.

11) Müsteşarlığın bağlı olduğu Bakan, bu maddede belirtilen değerleri bir katına kadar artırmaya ve yüzde yetmişbeş oranında azaltmaya yetkilidir.

7. Sigorta primi işveren hissesi desteği

Yatırımlarda devlet desteği kapsamında daha önce yapılan basın açıklamasında sigorta primi işveren hissesi desteğine ilişkin detaylara fazla yer verilmemiş (süreler dışında), bu konuda uygulamaya yönelik bir çok soru ortaya çıkmıştı. Kararname ile uygulamaya yönelik düzenlemeler açıklanmıştır.

Kararnamenin 9. maddesi ile yapılan düzenlemede dikkat çeken önemli bir nokta sigorta primi işveren hissesinin ne oranda destekleneceğine ilişkindir. Kararname hükmüne göre işveren hissesinin yalnızca asgari ücrete isabet eden kısmı devletçe karşılanacaktır. İlgili madde hükmüne göre;

Büyük ölçekli yatırımlar ile bölgesel uygulama kapsamında desteklenen yatırımlardan, teşvik belgesinde kayıtlı istihdam öngörüleri ile tutarlı olmak kaydıyla;

· Komple yeni yatırımlarda, işletmeye geçiş tarihinden itibaren sağlanan,

· Diğer yatırım cinslerinde, yatırımın tamamlanmasını müteakip, yatırıma başlama tarihinden önceki son altı aylık dönemde (mevsimsel özellik taşıyan yatırımlarda bir önceki yıla ait mevsimsel istihdam ortalamaları dikkate alınır) Sosyal Güvenlik İl Müdürlüğüne verilen aylık prim ve hizmet belgesinde bildirilen ortalama işçi sayısına ilave edilen,

istihdam için ödenmesi gereken sigorta primi işveren hissesinin asgari ücrete tekabül eden kısmı aşağıda belirtilen sürelerde Hazinece karşılanacaktır.

Bölgeler

31/12/2010 tarihine kadar başlanılan yatırımlar

31/12/2010 tarihinden sonra başlanılan yatırımlar

I

2 yıl

-

II

3 yıl

-

III

5 yıl

3 yıl

IV

7 yıl

5 yıl

29/1/2004 tarihli ve 5084 sayılı Kanun kapsamındaki desteklerden yararlanmakta olan işletmeler için, bu Karar kapsamında ayrıca prim desteği uygulanmaz. Ancak, söz konusu işletmelerde bu Karara istinaden düzenlenecek teşvik belgeleri kapsamında gerçekleştirilecek yatırımlara istinaden oluşacak ilave istihdam için de prim desteği uygulanacaktır.

İşveren hissesine ait primlerin karşılanabilmesi için, işverenlerin çalıştırdıkları sigortalılarla ilgili olarak 5510 sayılı Kanun uyarınca aylık prim ve hizmet belgelerini yasal süresi içerisinde Sosyal Güvenlik Kurumuna vermesi ve sigortalıların tamamına ait sigorta primlerinin sigortalı hissesine isabet eden tutarın Hazinece karşılanmayan işveren hissesine ait tutarı ödemiş olması gerekir. İşveren tarafından ödenmesi gereken primlerin geç ödenmesi halinde, Hazineden Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılacak ödemenin gecikmesinden kaynaklanan gecikme zammı işverenden tahsil edilecektir.

Sosyal Güvenlik Kurumuna yapılacak aktarımlarla ilgili usul ve esaslar, Müsteşarlık tarafından belirlenir.

8. Vergi indirimi

Kamuoyunda yürürlükten kaldırılan yatırım indirimi yerine getirilmiş bir indirim olarak yorumlanan ve 5838 Sayılı Kanunun yayımından sonra uygulama için Bakanlar Kurulu Kararnamesi’nin yayımı beklenen indirimli kurumlar vergisi düzenlemesi, 2010 yılı sonuna kadar yatıma başlananlar ve sonraki dönemlerde yatırıma başlanacaklar için farklı oranlara tabi tutulacak şekilde düzenlenmiştir.

Hükümetçe yapılan açıklamada 5838 Sayılı Kanun’da öngörülenin üzerinde oranlar açıklanması ve bu konuda kanun değişikliğine gidilmesinden sonra, Kararname ile yatırıma katkı oranları ve uygulanacak vergi indirimi oranları düzenlenmiştir.

Büyük ölçekli yatırımlar ile bölgesel uygulama kapsamında gerçekleştirilen yatırımlarda, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanununun 32/A maddesi çerçevesinde, kurumlar vergisi veya gelir vergisine uygulanacak indirim oranları ile yatırıma katkı oranları aşağıda şekilde belirlenmiştir.

Bölgesel Uygulama

Büyük Ölçekli Yatırımlar

Bölgeler

Yatırıma katkı oranı (%)

Kurumlar vergisi veya gelir vergisi indirim oranı (%)

Yatırıma katkı oranı (%)

Kurumlar vergisi veya gelir vergisi indirim oranı (%)

I

10

25

25

25

II

15

40

30

40

III

20

60

40

60

IV

25

80

45

80

Ancak, teşvik belgesi kapsamında 31/12/2010 tarihine kadar yatırıma başlanması halinde aşağıda belirtilen indirim oranları ile yatırıma katkı oranları uygulanır.

Bölgesel Uygulama

Büyük Ölçekli Yatırımlar

Bölgeler

Yatırıma katkı oranı (%)

Kurumlar vergisi veya gelir vergisi indirim oranı (%)

Yatırıma katkı oranı (%)

Kurumlar vergisi veya gelir vergisi indirim oranı (%)

I

20

50

30

50

II

30

60

40

60

III

40

80

50

80

IV

60

90

70

90

İndirilen kurumlar vergisi veya gelir vergisi tutarı yatırıma katkı tutarına ulaşıncaya kadar indirimli vergi uygulamasına devam edilir.

Arazi, arsa, royalti, yedek parça ve amortismana tabi olmayan diğer harcamalar indirimli vergi uygulamasından yararlanamayacaktır.

5520 sayılı Kanun gereği finans ve sigortacılık konularında faaliyet gösteren kurumlar ve iş ortaklıkları ile 4283 sayılı Yap-İşlet Modeli ile Elektrik Enerjisi Üretim Tesislerinin Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışının Düzenlenmesi Hakkında Kanun ve 3996 sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun kapsamında gerçekleştirilen yatırımlar, indirimli kurumlar vergisi veya gelir vergisi uygulamasından yararlanamayacaktır.

İndirimli oranlar stopaj suretiyle yapılan vergilendirmede uygulanamayacaktır.

9. Yatırım yeri tahsisi

29/6/2001 tarihli ve 4706 sayılı Kanunun ek 3 üncü maddesi hükmü çerçevesinde Müsteşarlıkça teşvik belgesi düzenlenmiş büyük ölçekli yatırımlar ile bölgesel desteklerden yararlanacak yatırımlar için Maliye Bakanlığınca belirlenen usul ve esaslar çerçevesinde yatırım yeri tahsis edilebilecektir.

Bu Kararın 10 uncu maddesinin beşinci fıkrası hükmü, yatırım yeri tahsisinde de uygulanır. Buna göre;

· finans ve sigortacılık konularında faaliyet gösteren kurumlar,

· iş ortaklıkları,

· Yap-İşlet Modeli ile Elektrik Enerjisi Üretim Tesislerinin Kurulması ve İşletilmesi ile Enerji Satışının Düzenlenmesi Hakkında Kanun kapsamında faaliyet gösteren kurumlar,

· Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun kapsamında gerçekleştirilen yatırımlar

yatırım yeri tahsisi uygulamasından yararlanamayacaktır.

10. Tekstil, konfeksiyon ve hazır giyim, deri ve deri mamulleri sektörlerine taşınma desteği

Hükümetçe yapılan açıklamada; tekstil, konfeksiyon ve hazır giyim, deri ve deri mamulleri sektörlerinde faaliyet gösteren kurumlara bazı özel teşvikler sağlanacağı duyurulmuştu. Kararname ile bu teşvikler yasal biçimine kavuşmuştur.

Tekstil, konfeksiyon ve hazır giyim, deri ve deri mamulleri sektörlerinde I inci ve II nci bölgelerdeki illerde faaliyette bulunan işletmelerin IV üncü bölgedeki illere 31/12/2010 tarihine kadar bütünüyle taşınması ve en az elli kişilik istihdam sağlanması halinde bu tesisler için;

· 5520 sayılı Kanunun geçici 4 üncü maddesi uyarınca kurumlar vergisi veya gelir vergisi beş yıl süreyle yüzde yetmişbeş oranında indirimli olarak uygulanır,

· Bu Kararda belirtilen esaslar çerçevesinde yatırım yeri tahsis edilebilir,

· Çalışanların asgari ücrete tekabül eden sigorta primi işveren hissesinin tamamı taşınma tarihinden itibaren beş yıl süre ile bütçeden karşılanır.

Tesislerin taşınma işleminin 2009 yılı sonuna kadar tamamlanması halinde taşınma giderleri bütçeden karşılanabilecektir.

Basın açıklamasında bu sektörde faaliyet gösterenlerin III üncü Bölgeye taşınmasının da desteklerden yararlanacağı belirtilmişti. Kararname ile yalnızca IV üncü bölgeye taşınanların desteklerden faydalanabileceği hüküm altına alınmıştır.

Yine açıklamadan farklı olarak bu kurumlara, ilgili şartları sağlamaları halinde, yatırım yeri tahsisi yapılabileceği de belirtilmiş, taşınma desteğinin ise yalnızca 2009 yılı sonuna kadar taşınanlara sağlanacağı düzenlenmiştir.

16 Temmuz 2009 tarihli ve 27290 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 2009/15199 Sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yatırımlara uygulanacak devlet yardımlarına ilişkin usuller açıklanmış, destek unsurlarının hangi şartlarda uygulanabileceği düzenlenmiştir. 5838 Sayılı Kanun’un yayımı ile yatırım planı olan bir çok mükellefin ilgisini çeken ancak uygulama için beklenen Kararnamede destek unsurlarının ve müracaat usullerinin belirlenmesinin yanı sıra;

· Kararın uygulanmasında geçerli tanımlamalar yapılmış,

· birimler açıklanmış,

· sanayi odalarınca yapılacak işlemler ile bütçeden yapılacak ödemeler belirlenmiş,

· yatırım mallarının devir, satış, ihraç ve kiralanması ile yatırımların nakli için usuller ile,

· yatırım süresi, tamamlama vizesi, belge kaybı ve uygulamaya yönelik diğer hükümler düzenlenmiştir.

Ayrıca 28/8/2006 tarihli ve 2006/10921 sayılı Bakanlar Kurulu Kararı ile yürürlüğe konulan Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar yürürlükten kaldırılmıştır.

Kararnamede yatırım teşvik belgesi müracaat ve uygulamasına yönelik bir tebliğ yayımlanacağı da açıklanmış olup, uygulama için bu tebliğin yayımlanması beklenmektedir.

Söz konusu Bakanlar Kurulu Kararına aşağıdaki link yardımıyla ulaşabilirsiniz.

2009/15199 sayılı Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Karar

Yukarıda yer verilen konuyla ilgili ek bilgiye ihtiyaç duyduğunuzda lütfen tarafımızla irtibata geçiniz.

Saygılarımızla,

Deloitte Türkiye

Sirkülerlerimizde yer alan bilgiler belli bir konunun veya konuların çok geniş kapsamlı bir şekilde ele alınmasından ziyade genel çerçevede bilgi vermek ve yorum yapmak amacını taşımaktadır. Bu sirkülerler ile amacımız muhasebe, vergi, yatırım, danışmanlık alanlarında veya diğer türlü profesyonel bağlamda tavsiye veya hizmet sunmak değildir. Bilgileri kişisel finansal veya ticari kararlarınızda yegane dayanak olarak kullanmaktan ziyade, konusuna hakim profesyonel bir danışmana başvurmanız tavsiye edilir. Bu sirkülerler ve içeriğindeki bilgiler, oldukları şekliyle sunulmaktadır; "DRT Yeminli Mali Müşavirlik ve Bağımsız Denetim A.Ş." ve "Deloitte Touche Tohmatsu" (bir Swiss Verein'i) ve onun üye firmaları ve bunların iştirakleri ve filyalleri (bundan böyle ayrı ayrı veya birlikte "Deloitte"), bunlarla ilgili sarih veya zımni bir beyan ve garantide bulunmamaktadır. "Deloitte", söz konusu sirkülerlerin ve içeriğindeki bilgilerin hata içermediğine veya belirli performans ve kalite kriterlerini karşıladığına dair bir güvence vermemektedir. Sirkülerleri ve içeriğindeki bilgileri kullanımınız sonucunda ortaya çıkabilecek her türlü risk tarafınıza aittir ve bu kullanımdan kaynaklanan her türlü zarara dair risk ve sorumluluk tamamen tarafınızca üstlenilmektedir. "Deloitte", söz konusu kullanımdan dolayı, (ihmalkarlık kaynaklı olanlar da dahil olmak üzere) sözleşmesel bir dava, kanun veya haksız fiilden doğan her türlü özel, dolaylı veya arızi zararlardan ve cezai tazminattan dolayı sorumlu tutulamaz.