Numara : 55
Tarih : 2.4.2004
VERGİ  SİRKÜLERİ
NO: 2004/55
 
KONU
 
Fabrika Çıkışı Kapalı Kasa Kamyonet Olarak İmal Edilen Motorlu Araçların Binek Otomobile Çevrilmesi Durumunda Yüklenilen KDV’nin İndirimi
 
 
Gelirler Genel Müdürlüğünce yayımlanan 10 Nolu Katma Değer Vergisi Sirkülerinde; fabrika çıkışı kapalı kasa kamyonet olarak imal edilen motorlu araçların binek otomobile çevrilmesi durumunda yüklenilen KDV’nin indirimi konusunda açıklamada bulunulmuştur.

Bilindiği gibi, Katma Değer Vergisi Kanununun 30/(b) maddesine göre; faaliyetleri kısmen veya tamamen binek otomobillerinin kiralanması veya çeşitli şekillerde işletilmesi olanların bu amaçla kullandıkları hariç olmak üzere işletmelere ait binek otomobillerin alış vesikalarında gösterilen katma değer vergisi indirim konusu yapılamamaktadır. Mükellefin vergiye tabi işlemleri üzerinden hesapladığı KDV’den indirilemeyen söz konusu KDV, gider veya maliyet olarak dikkate alınmaktadır.

Sirkülerde, binek otomobiline çevrilen kapalı kasa kamyonetin iktisabında ödenen KDV’nin, ruhsat değişikliğinin yapıldığı dönemin KDV beyannamesinin 20. satırına eklenerek beyan edileceği belirtilmiştir. İndirim KDV hesabından bu şekilde çıkarılacak olan KDV gider veya maliyet unsuru olarak dikkate alınacaktır.

Kapalı kasa kamyonet olarak imal edilen araçların, bazı ameliyelere tabi tutularak koltuk eklenmek suretiyle binek otomobile çevrildiği ve binek otomobil olarak kullanıldığına bilinen bir uygulamadır. Bu gibi durumlarda, “ticari” diye isimlendirilen söz konusu araçların ruhsatlarındaki araç sınıfı da “binek otomobil”e çevrilmektedir. Bu şekilde binek otomobiline çevrilen kapalı kasa kamyonetlerin, vergi mevzuatımızda binek otomobillere özgü düzenlemelere tabi olması gerekmektedir.  Binek otomobillere ilişkin KDV’nin indirim konusu yapılamayacağına ilişkin 30/(b) maddesi hükmü de bu çerçevede yapılan düzenlemelerdendir.

Aynı kapsamda, Özel Tüketim Vergisi Kanununda (ÖTVK) da düzenlemeler yapılmıştır. ÖTVK’nın 15/2-(b) maddesine göre; nakil vasıtalarının yer aldığı ÖTVK’ya ekli (II) sayılı listedeki mallardan kayıt ve tescile tabi olanların, beş yıl içinde 87.03 (binek otomobil) pozisyonunda yer alan mala dönüştürülmesi halinde daha önce ödenen vergi mahsup edilmek suretiyle bu malların ilk iktisabındaki matrah esas alınarak değişiklik uyarınca adına kayıt ve tescil işlemi yapılandan, değişikliğin kayıt ve tescil tarihinde geçerli olan oran üzerinden, bu tarihte özel tüketim vergisi alınır.

Kapalı kasa kamyonetler (II) sayılı listenin 87.04 pozisyonunda yer aldıklarından halen % 4 oranında ÖTV’ye tabidir. 87.03 pozisyonunda yer alan binek otomobillerin ÖTV’leri ise silindir hacmine bağlı olarak % 27 ila % 50 arasında değişmektedir. Dolayısıyla kapalı kasa kamyonetten binek otomobile çevrimle ilgili ÖTV farkının da ödenmesi gerekmektedir.

Aşağıda yer vereceğimiz sirküler, sadece KDVK’nun 30/(b) maddesiyle ilgili konuya açıklık getirmekle birlikte, ÖTV uygulamasında kamyonet ve binek otomobil sınıflandırmasında başvurulması gereken yolcu ve yük kapasitesi ayırımının esasları konusunda da bilgi vermektedir. Buna göre, kapalı kasa kamyonetler binek otomobile çevirim sonrasında hem yolcu hem de yük taşıma kapasitesine kavuştuklarından, sürücü koltuğu dahil koltuk sayısı (yolcu taşıma sayısı) kişi başına 70 kg. hesabıyla çarpılarak yolcu taşıma kapasitesi bulunacaktır. Eğer yolcu taşıma kapasitesi yük taşıma kapasitesinden fazla ise çevrim sonrasındaki araç binek otomobil kabul edilecektir. Tersi durumda ise 87.04 pozisyonundaki eşya taşımaya mahsus araç olarak kabul edilecektir. Dolayısıyla ÖTVK’nın 15/2-(b) maddesinin işlerlik kazanıp kazanmadığı da buna göre belirlenecektir.

Sirkülerde, kapalı kasa kamyonetin binek otomobiline çevrimi için yapılan giderler nedeniyle ödenen KDV’nin durumu hakkında herhangi bir belirlemeye yer verilmemiştir. Bize göre, bu kapsamda ödenen KDV, binek otomobil iktisabı nedeniyle ödenen KDV niteliğinde olmadığından, indirim KDV olarak dikkate almak gerekir. Diğer yandan, ÖTVK’nun 15/2-(b) maddesine göre ödenen fark ÖTV’nin doğrudan gider veya maliyet olarak dikkate alınması mümkündür.

Bu belirlemelerimizden sonra, Gelirler Genel Müdürlüğünün yayımlamış olduğu 10 Nolu KDV Sirküleri aşağıda bilgilerinize sunulmaktadır. 
“KATMA DEĞER VERGİSİ SİRKÜLERİ / 10
 
Konusu
: Fabrika çıkışı kapalı kasa kamyonet olarak imal edilen motorlu araçların binek otomobile çevrilmesi durumunda yüklenilen KDV’nin indirimi hakkında
Tarihi
: 29.03.2004
Sayısı
: KDV-10 /2004-10
İlgili olduğu maddeler
: Katma Değer Vergisi Kanunu Madde 30/b
 
1.Giriş :Fabrika çıkışı kapalı kasa kamyonet olarak imal edilen motorlu araçlara ( Fiat Doblo Cargo, Peugeot Partner, v.b.) koltuk ilavesinden sonra ruhsatının binek otomobil olarak değiştirilmesi halinde KDV indirimine ilişkin Bakanlığımıza intikal eden bazı tereddütler ile ilgili açıklamalarımız aşağıdadır.

B. İndirim Uygulaması:
Fabrika çıkışı kapalı kasa kamyonet olarak imal edilen motorlu araçlar, 87.04 tarife pozisyonunda belirtilen “eşya taşımaya mahsus motorlu araçlar” kapsamına girmektedir. Bu araçların iktisabında yüklenilen KDV genel hükümler çerçevesinde indirim konusu yapılabilecektir.

Bu araçlara koltuk konulması ve binek otomobil olarak ruhsat değişikliği yapılması halinde Dünya Gümrük Örgütünün 1977 yılında yaptığı 19. dönem toplantısında aldığı karara ve buna dayalı olarak Gümrükler Genel Müdürlüğü’nün 12.03.1998 tarih ve 1998/9 sayılı genelgesi çerçevesinde araçların değişiklikten sonra sahip olduğu yük ve yolcu kapasitelerinin karşılaştırması yapılacaktır. Bu karşılaştırmada kişi başına 70 kg’lık ağırlık esas alınacaktır. Buna göre aracın değişiklikten sonra şoför hariç 4 kişilik yolcu koltuğu bulunması halinde yolcu taşıma kapasitesi (5x70kg) = 350 kg olarak kabul edilecektir. Değişiklikten sonra araç için öngörülen yük taşıma kapasitesinin 350 kg’dan fazla olması halinde taşıt 87.04 tarife pozisyonu kapsamındaki “eşya taşımaya mahsus motorlu araçlar” olarak mütalaa edilecek ve aracın iktisabında yüklenilen KDV indirim konusu yapılabilecektir. Yolcu kapasitesi yük kapasitesinden fazla olan taşıtlar ise 87.03 tarife pozisyonundaki “binek otomobil” kapsamında değerlendirilecek ve bunların iktisabında yüklenilen vergi indirim konusu yapılamayacaktır.

Bu durumda, taşıtların koltuk ilavesinden sonra ruhsatının da binek otomobili olarak değiştirilmesi halinde indirilen katma değer vergisinin, değişikliğin yapıldığı döneme ait KDV beyannamesinin 20. satırına eklenerek beyan edilmesi gerekmektedir. İndirim hesaplarından bu şekilde çıkarılan ve beyan edilen katma değer vergisinin gelir ve kurumlar vergisi matrahlarının tespiti bakımından gider veya maliyet unsuru olarak değerlendirileceği tabiidir.
Duyurulur.
 
 
Osman ARIOĞLU
Bakan a.
Gelirler Genel Müdürü”
Yukarıda yer verilen konuyla ilgili ek bilgiye ihtiyaç duyduğunuzda lütfen tarafımızla irtibata geçiniz.
 
Saygılarımızla,
 
DRT Denetim Revizyon Tasdik
Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş.