Numara : 58
Tarih : 15.4.2004

VERGİ  SİRKÜLERİ
NO: 2004/58

KONU
 
Eski ve Yeni Rejime Tabi Yatırım İndiriminde Öncelik Sırası ve Yatırım İndiriminin Yeminli Mali Müşavire Tasdik Zorunluluğu Hakkında Gelirler Genel Müdürlüğü Sirküleri
 
 
Gelirler Genel Müdürlüğünce yayımlanan 23 Nolu Gelir Vergisi Sirkülerinde, aynı anda hem eski (24/4/2003 öncesi) hem de yeni (24/4/2003 sonrası) düzenlemeye tabi harcamaları bulunan mükelleflerin yatırım indirimi istisnasının uygulanma sırası konusundaki tercihi ve yeminli mali müşavir tasdiki yaptırma zorunluluğuna yönelik açıklamalarda bulunulmuştur.

1.  Geçici Vergi Döneminde Zorunlu Olarak Eski Rejime Tabi Yatırım İndiriminden   Yararlanıldığı Ancak Sonradan Yeni Rejime Tabi Yatırım İndiriminin Söz Konusu Olduğu Durumda Sonraki Dönemlerde Öncelikle Yeni Rejime Tabi İndirim Uygulanabilecektir
Bilindiği gibi Gelir Vergisi Kanununda düzenlenen yatırım indirimine ilişkin  olarak 4842 sayılı Kanun ile 24/4/2003 tarihinden geçerli olmak üzere yapılan düzenlemeler sonrasında, yatırım indirimi istisnası stopajı kaldırılmış, bununla birlikte yatırım indirimi oranı herhangi bir ayırıma gitmeksizin % 40 olarak belirlenmişti. Aynı düzenlemeler çerçevesinde, 24/4/2003 tarihinden önce düzenlenen teşvik belgeleri kapsamında 24/4/2004 tarihinden sonra yapılacak yatırım harcamaları için yatırım indirimi uygulaması ise geçici 61’inci madde çerçevesinde aksine bir tercihte bulunulmadığı takdirde 4842 sayılı Kanun ile yapılan düzenleme öncesindeki hükümlere tabi tutulmuştu.

24/4/2003 tarihinden itibaren geçerli yatırım indirimi rejiminde, eski ve yeni rejime tabi yatırım indiriminin bulunduğu durumda öncelikli olarak hangi yatırım indiriminin uygulanacağına, başka bir ifadeyle uygulama sırasına ilişkin olarak herhangi bir belirlemeye yer verilmemiştir. Bu çerçevede Gelirler Genel Müdürlüğü yayımlamış olduğu 1 ve 22 Nolu Gelir Vergisi Sirkülerinde, hem 24/04/2003 tarihinden önce geçerli olan hükümlere hem de bu tarihten sonra geçerli olan hükümlere göre tespit edilen yatırım indirimi istisnası bulunması halinde, bu iki grup arasından hangisine öncelik verileceğinin serbestçe belirlenebileceğini açıklamıştır.
Ancak bu açıklama, geçici vergi matrahının belirlenmesinde bu çerçevede yapılan tercihin sonraki geçici vergi döneminde veya yıllık beyannamedeki matrahın tespitinde değiştirilip değiştirilemeyeceğine yönelik herhangi bir belirlemede bulunmamıştır. 23 Nolu Gelir Vergisi Sirkülerinde bu konuda belirlemede bulunulmaktadır.
Buna göre, geçici vergi dönemlerinde zorunlu olarak eski hükümlere tabi yatırım indirimi istisnasından yararlanan mükelleflerin, 2003 yılına ait beyannamelerinde yararlanacağı istisnanın tamamını, geçici vergi dönemlerinde yararlandıkları yatırım indirimini dikkate almaksızın, 24/4/2003 tarihinden sonraki harcamalardan oluşturmaları mümkündür.

Örneğin, 2003 yılının ikinci geçici vergi döneminde yeni rejime tabi yatırım harcaması bulunmadığı için sadece eski rejime tabi yatırım indiriminden yararlanıldığı bir durumda, eğer üçüncü geçici vergi döneminde hem eski hem de yeni rejime tabi yatırım indirimi söz konusuysa bir önceki dönemdeki tercihin değiştirilerek öncelikle yeni rejime tabi indirimin uygulanması mümkündür. Bu durumda, sonraki geçici vergi dönemlerinde ve yıllık beyannamede üçüncü geçici vergi döneminde yapılan tercihin devam ettirilmesi gerekmektedir.

Sirkülerdeki belirlemeye göre, yapılan tercih hem tercihin yapıldığı yıla ilişkin vergilendirme dönemleri hem de sonraki yıllara ilişkin vergilendirme dönemleri (geçici ve yıllık vergiler dahil) bakımından bağlayıcı olacaktır. Diğer yandan tercih aynı gruba giren harcamaların bütünü için yapılacaktır. Başka bir ifadeyle farklı tarihlerde yapılan eski ve yeni rejime tabi harcamalar için farklı tercih uygulanması söz konusu olmayacaktır.

Buna göre, öncelikle eski ve yeni düzenlemeye tabi harcamalar iki gruba ayrılacaktır.
-    Eski düzenlemeye tabi yatırım harcamaları grubu, teşvik belgesi kapsamında önceki yıllarda yapılan harcamalar ile cari yılda yapılan harcamalardan,
-    Yeni düzenlemeye tabi yatırım harcamaları grubu ise, GVK 19 uncu maddesi kapsamında 24/04/2003 tarihinden sonra yapılmış olan harcamalardan oluşturulacaktır.
Mükellefler bu iki gruptan hangisine öncelik vereceklerini kendileri kararlaştıracak ve tercihlerini sonraki vergilendirme dönemlerinde de devam ettireceklerdir.

1 numaralı Gelir Vergisi Sirkülerinin 8 inci bölümündeki yatırım indirimini uygulama sırası, her iki gruba dahil harcamalar için grup içi sıralamayı belirlemede dikkate alınacaktır. Buna göre her bir grup içinde;
- Öncelikle, önceki dönemlerde yapılan harcamalar üzerinden hesaplanan ancak kazancın yetersizliği dolayısıyla indirimi mümkün olmadığı için cari dönemde dikkate alınabilecek yatırım indirimi tutarları,
-    Daha sonra beyannamenin ilgili olduğu yılda gerçekleşen yatırım harcamaları üzerinden hesaplanan yatırım indirimi tutarları,
-    Son olarak, beyannamenin ilgili olduğu yılı takip eden yılda yapılması öngörülen yatırım harcamaları üzerinden hesaplanan yatırım indirimi tutarları ( bu kısım 24/4/2003 sonrası rejime tabi harcamalar için söz konusu olmayacaktır),
dikkate alınacaktır.

ÖRNEK:
2002 yılından devreden yatırım indirimi tutarının 400 birim olduğu bir durumda, 2003 ve 2004 yılında yapılan eski ve yeni rejime tabi harcamalarla ilgili yatırım indirimi tutarları aşağıdaki tabloda gösterildiği gibi olsun. Buna göre, önceliğin farklı tercihlere göre yapıldığı durumdaki yatırım indirimi ve stopaj uygulaması aşağıda belirtildiği gibi olacaktır (önceki dönemden devreden yatırım indiriminden sonraki dönemlerde TEFE artış oranında endekslenerek yararlanılması uygulaması ihmal edilmiştir).

Öncelik Eski Rejime Tabi Harcamalara Verilirse: 
Harcama Dönemi
Eski Rejim
Yeni Rejim
Kurum Kazancı
Yararlanılan İndirim
Yatırım İnd.Stopajı
Eski
Yeni
2002 Devir
400
-
-
-
-
-
2003/1 Geç. V.
50
100
100
100 (devir)
-
-
2003/2 Geç. V.
60
80
200
200 (devir)
-
-
2003/3 Geç. V.
-
120
400
400 (devir)
-
-
2003/4 Geçici Vergi
-
200
500
500 (400 devir eski rejim, 100 cari eski rejim)
-
-
2003 Yıllık Kurum.Vergisi
-
-
500
500 (400 devir eski rejim, 100 cari eski rejim)
-
500*%19,8
2003 Devir
10
500
-
-
-
-
2004/1 Geç. V.
-
20
300
10 (devir)
290 (devir)
-
2004/2 Geç. V.
-
50
400
10 (devir)
390 (devir)
-
2004/3 Geç. V.
-
80
500
10 (devir)
490 (devir)
-
2004/4 Geçici Vergi
-
100
600
10 (devir)
490 (devir) + 100 (cari)
-
2004 Yıllık Kurum.Vergisi
-
 
 
10 (devir)
490 (devir) + 100 (cari)
10* % 19,8
2004 Devir
-
10+ 250
-
-
-
-

Öncelik Yeni Rejime Tabi Harcamalara Verilirse:

Harcama Dönemi
Eski Rejim
Yeni Rejim
Kurum Kazancı
Yararlanılan İndirim
Yatırım İnd.Stopajı
Eski
Yeni
2002 Devir
400
-
-
-
-
-
2003/1 Geç. V.
50
100
100
-
100 (cari)
-
2003/2 Geç. V.
60
80
200
20 (devir)
180 (cari)
-
2003/3 Geç. V.
-
120
400
100 (devir)
300 (cari)
-
2003/4 Geç. V.
-
200
500
-
500 (cari)
-
2003 Yıllık Kurum.Vergisi
-
-
500
-
500 (cari)
-
2003 Devir
400 + 110
-
-
-
-
-
2004/1 Geç. V.
-
20
300
280 (devir)
20 (cari)
-
2004/2 Geç. V.
-
50
400
330 (devir)
70 (cari)
-
2004/3 Geç. V.
-
80
500
350 (devir)
150 (cari)
-
2004/4 Geç. V.
-
100
600
350 (devir)
250 (cari)
-
2004 Yıllık Kurum.Vergisi
-
 
 
350 (devir)
250 (cari)
350* % 19,8
2004 Devir
 50 + 110
-
-
-
-
-
 
2. Eski ve Yeni Rejime Tabi Yatırım Harcaması Toplamının 250 Milyar Lirayı Aşması Halinde  Yatırım İndirimi Tasdik Raporu İbrazı Gerekmektedir
Hem 24/04/2003 tarihinden önce yürürlükte bulunan hükümlere hem de bu tarihten sonra yürürlüğe giren hükümlere göre istisnadan yararlanılacak yatırım harcaması tutarının 35 Sıra No’lu Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Genel Tebliği ile belirlenen 250 milyar lirayı aşması ve her iki gruba ilişkin yatırım indirimi istisnasından da aynı dönemde yararlanılacak olması halinde YMM Yatırım İndirimi Tasdik Raporu ibrazı gerekmektedir.

Buna göre, her iki gruba ilişkin yatırım indirimi harcaması toplamının 250 milyar lirayı aşmadığı veya harcama toplamı 250 milyar lirayı aşmakla birlikte aynı dönemde indirimden yararlanacak harcama toplamının bu tutarın altında kaldığı durumda tasdik gerekmeyecektir.
 
3. Yatırım İndirimi Tasdik Raporunun, Beyanname Verme Süresinin Uzatılıp Uzatılmadığına Bakılmaksızın Beyannamenin Verildiği Ayı İzleyen İkinci Ay Sonuna Kadar Vergi Dairesine Verilmesi Gerekmektedir
Yeminli Mali Müşavirlerce 2003 yılına ilişkin olarak düzenlenecek olan yatırım indirimi tasdik raporu veya içerisinde yatırım indirimi istisnasının değerlendirildiği tam tasdik raporlarının; beyanname verme konusunda mükelleflere süre verilip verilmediğine bakılmaksızın,
-    Gelir Vergisi mükellefleri için 2004 Mayıs ayı sonunu kadar,
-    Kurumlar Vergisi mükellefleri için ise 2004 Haziran ayı sonuna kadar ilgili vergi dairelerine verilmesi gerekmektedir.
Özel hesap dönemine sahip mükellefler tasdik raporlarını aynı esaslara göre beyannamenin verildiği ayı izleyen ikinci ay sonuna kadar ilgili vergi dairelerine vereceklerdir.
Gelirler Genel Müdürlüğünün 23 Nolu Gelir Vergisi Sirküleri aşağıda bilgilerinize sunulmaktadır.
 
“Gelir Vergisi Sirküleri/23
 
Konusu
: Yatırım İndirimi İstisnası Uygulamaları
Tarihi
: 14/04/2004
Sayısı
: GVK-23/2004-15 /Yatırım İndirimi 3
İlgili olduğu maddeler
: Gelir Vergisi Kanunu 19, Geçici Madde 61, 65
İlgili olduğu kazanç türleri
: Ticari Kazanç, Zirai Kazanç

1 - Giriş  
Aynı anda hem eski hem de yeni düzenlemeye tabi harcamaları bulunan mükelleflerin yatırım indirimi istisnasının uygulanma sırası konusundaki tercihi ve yeminli mali müşavir tasdiki yaptırma zorunluluğuna yönelik açıklamalar sirkülerin konusunu oluşturmaktadır.

2- Yatırım İndirimi İstisnasını Uygulama Sırası Konusunda Mükellefin Tercihi
1 ve 22 numaralı Gelir Vergisi Kanunu Sirkülerinde, hem 24.4.2003 tarihinden önce geçerli olan hükümlere hem de bu tarihten sonra geçerli olan hükümlere göre tespit edilen yatırım indirimi istisnasının bulunması halinde, bu iki grup arasında hangisine öncelik verileceğinin mükellefler tarafından belirleneceği açıklamasında bulunulmuştur.

Bu durumda, öncelikle eski ve yeni düzenlemeye tabi harcamalar iki gruba ayrılacaktır.
-Eski düzenlemeye tabi yatırım harcamaları grubu, teşvik belgesi kapsamında önceki yıllarda yapılan harcamalar ile cari yılda yapılan harcamalardan,
-Yeni düzenlemeye tabi yatırım harcamaları grubu ise, GVK 19 uncu maddesi kapsamında 24/04/2003 tarihinden sonra yapılmış olan harcamalardan oluşturulacaktır.

Mükellefler bu iki gruptan hangisine öncelik vereceklerini kendileri kararlaştıracak ve tercihlerini sonraki vergilendirme dönemlerinde de devam ettireceklerdir. 1 numaralı Gelir Vergisi Sirkülerinin 8 inci bölümündeki yatırım indirimini uygulama sırası, her iki gruba dahil harcamalar için grup içi sıralamayı belirlemede dikkate alınacaktır.

Bu bağlamda, geçici vergi dönemlerinde zorunlu olarak eski hükümlere tabi yatırım indirimi istisnasından yararlanan mükelleflerin, 2003 yılına ait beyannamelerinde yararlanacağı istisnanın tamamını, geçici vergi dönemlerinde yararlandıkları yatırım indirimini dikkate almaksızın, 24/4/2003 tarihinden sonraki harcamalardan oluşturmaları mümkündür.
Ancak, yeni düzenlemeye tabi harcamaların indirilmesinden sonra kalan bir tutarın bulunması halinde, eski düzenlemeye tabi yatırım harcamalarının indirilebileceği tabiidir.

24.4.2003 tarihinden önceki dönemlerde gerçekleştirilmiş fakat indirilememiş yatırım harcamalarına yeni hükümlerin uygulanması mümkün bulunmamaktadır.

3-Yeminli Mali Müşavir Tasdik Zorunluluğu
Bakanlığımızca yayımlanan 35 Sıra No’lu Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Genel Tebliği ile yatırım indirimi tasdik işlemlerinde uyulması gereken usul ve esaslar ile tasdik zorunluluğuna ilişkin hadler belirlenmiştir. Buna göre;
· Yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyanname ve eklerinin tasdiki (tam tasdik) için sözleşme düzenlemiş olan mükelleflerin, yatırım indirimi istisnasından yararlanmaları için ayrıca yatırım indirimi istisnası tasdik raporu ibraz etmelerine gerek bulunmamaktadır.
· Gelir ve kurumlar vergisi mükelleflerinin, Gelir Vergisi Kanunu'nun 19 uncu maddesi kapsamında 2003 yılı içinde yaptıkları 250 milyar lirayı aşan yatırım harcamalarının istisnadan yararlanabilmesi için, bu işlemlerini yeminli mali müşavirlere tasdik ettirmeleri zorunludur.
· Gelir Vergisi Kanunu'nun geçici 61 inci maddesinin birinci fıkrası hükmü uyarınca, 24/04/2003 tarihinden önce yürürlükte bulunan hükümlere göre yatırım indirimi istisnasından yararlanmaya devam etmek isteyen mükelleflerin de, 2003 yılı içinde yaptıkları 250 milyar lirayı aşan yatırım harcamalarının istisnadan yararlanabilmesi için bu işlemlerini yeminli mali müşavirlere tasdik ettirmeleri zorunludur.

Hem 24/04/2003 tarihinden önce yürürlükte bulunan hükümlere hem de bu tarihten sonra yürürlüğe giren hükümlere göre istisnadan yararlanılacak yatırımı bulunan ve her iki gruba ilişkin yatırımı indirimi istisnasından da aynı dönemde yararlanacak olan mükellefler için de, yatırım indirimine konu toplam harcama tutarının 250 milyar lirayı aşıp aşmadığına göre tasdik yapma zorunluluğu belirlenecektir.

35 Sıra No’lu Serbest Muhasebecilik, Serbest Muhasebeci Mali Müşavirlik ve Yeminli Mali Müşavirlik Kanunu Genel Tebliğin 1/4 bölümünde “ Tasdik raporlarının ilgili yıl gelir veya kurumlar vergisi beyannameleri ile birlikte veya beyannamenin verildiği ayı takip eden iki ay içerisinde verilmesi gerekir.” açıklaması yer almaktadır.

Buna göre Yeminli Mali Müşavirlerce 2003 yılına ilişkin olarak düzenlenecek olan yatırım indirimi tasdik raporu veya içerisinde yatırım indirimi istisnasının değerlendirildiği tam tasdik raporlarının; beyanname verme konusunda kendilerine süre verilip verilmediğine bakılmaksızın,
· Gelir Vergisi mükellefleri için Mayıs ayı sonunu kadar,
· Kurumlar Vergisi mükellefleri için ise Haziran ayı sonuna kadar
ilgili vergi dairelerine verilmesi gerekmektedir.
Duyurulur.
Osman ARIOĞLU
Bakan a.
Gelirler Genel Müdürü”
Yukarıda yer verilen konuyla ilgili ek bilgiye ihtiyaç duyduğunuzda lütfen tarafımızla irtibata geçiniz.
 
Saygılarımızla,
 
DRT Denetim Revizyon Tasdik
Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş.