Numara : 93
Tarih : 18.6.2008
VERGİ SİRKÜLERİ
 
NO: 2008/93
 
KONU: 5766 Sayılı Kanun İle Gider Vergileri Kanunu’nda Yapılan Değişiklikler ile 1 Ağustos 2008 Tarihinden  İtibaren Sigorta Aracılarının BSMV Mükellefiyetinin Sigorta Şirketlerince Yerine Getirilmesi Hakkında
 
06.06.2008 tarih ve 26898 (mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan 5766 sayılı “Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunda ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun” ile değişiklik yapılan 17 adet Kanunun’dan biri de 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunudur.
 
Gider Vergileri Kanunu’nda 5766 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikler bu sirkülerimizin konusunu oluşturmaktadır.
 
Gider Vergileri  Kanunu’nda yapılan değişiklikler aşağıdaki gibidir.
 
1- Sigorta Aracıları Tarafından Yapılan Sigorta İşlemlerinde Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisinin Mükellefi  Sigorta Şirketleridir.
 
5766 sayılı Kanun’un 25-a maddesi ile 6802 sayılı Gider Vergileri Kanunu’nun 30’uncu maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.
 
“MADDE 30 – Banka ve sigorta muameleleri vergisini banka ve bankerlerle sigorta şirketleri öder. Sigorta aracıları tarafından yapılan sigorta işlemlerinde de verginin mükellefi sigorta şirketleridir.”
 
Yapılan bu değişiklik ile; yetkili acenteler tarafından (sigorta aracıları) tanzim edilen poliçelere ilişkin Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisinin (BSMV’nin) beyan ve ödeme mükellefiyeti sigorta şirketlerine verilmiştir.
 
Bu hüküm 1 Ağustos 2008 tarihinden itibaren yürürlüğe girecektir.
 
Bu nedenle sigorta şirketlerince, kendilerine şirket nam ve hesabına sigortalı ile sigorta sözleşmesi yapma ve prim tahsil etme yetkisi verilen acentelerin (yetkili acentelerin), Ağustos/2008 döneminden itibaren BSMV beyannamesi vermelerine gerek olmadığından, vergi dairelerine yazılı olarak başvurarak, Kanun’un yürürlük tarihinden itibaren  BSMV mükellefiyetlerini sona erdirmelerinin doğru olacağı kanaatindeyiz.

14 Haziran 2007 tarihli ve 26552 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu’nun “Tanımlar” başlıklı 2. maddesinde “aracı” tanımlanmış olup, söz konusu Kanun’daki aracı kavramı, sigorta acentesi ve brokerlerini kapsamaktadır.
 
Bu nedenle brokerleri de BSMV mükellefiyetinin sona erdirilmesi gerektiği kanaatindeyiz.
 
2- Banka ve Sigorta Muameleleri Vergisinin Matrahı Poliçede Yer Alan Prim Tutarı Olup, Sigorta Aracılarına Yapılan Komisyon Vb. Ödemeler Matrahtan İndirilmez
 
5766 sayılı Kanun’un 25-b maddesi ile Gider Vergileri Kanunu’nun 31’inci maddesinin sonuna aşağıdaki fıkra eklenmiştir.
 
“Sigorta işlemlerinde verginin matrahı, bu işlem dolayısıyla poliçede yer alan prim tutarıdır. Prim tutarının hesabında, sigorta işlemi dolayısıyla komisyon ve benzeri adlarla sigorta aracılarına yapılan ödemeler indirim konusu yapılamaz.”
 
Yapılan bu düzenleme ile; Sigorta işlemlerinde verginin matrahı sigorta aracılarının gelirlerini de kapsayacak şekilde belirlenerek, matrahın poliçede yer alan prim tutarı olduğu ve prim tutarının hesabında, sigorta işlemi dolayısıyla komisyon ve benzeri adlarla sigorta aracılarına yapılan ödemelerin indirim konusu yapılamayacağı açıklığa kavuşturulmuştur.
 
Bu maddenin de yürürlük tarihi 1 Ağustos 2008’dir.
 
3- BSMV Beyannamesi Sigorta Şirketlerinin Kanuni veya İş Merkezlerinin Bulunduğu Yer Vergi Dairesine Verilecektir
 
5766 sayılı Kanun’un 25-c maddesi ile Gider Vergileri Kanunu’nun “Beyanname verilme zamanı ve yeri” başlıklı 47’nci maddesinin (a) fıkrasına aşağıdaki hüküm eklenmiştir.
 
“Sigorta muamelelerine ilişkin beyanname sigorta şirketlerinin kanuni veya iş merkezlerinin bulunduğu yer vergi dairesine verilir.”
 
Yukarıdaki  değişiklikten önce 47’nci maddenin eski metininde banka ve sigorta hizmetleri vergisinde beyannamenin, muamelelerin yapıldığı yer vergi dairesine verileceği hükmü bulunmakta idi. 5766 sayılı Kanunla getirilen “Sigorta muamelelerine ilişkin beyanname sigorta şirketlerinin kanuni veya iş merkezinin bulunduğu yer vergi dairesine verilir.” hükmü ile mükellefiyet sigorta şirketlerinin merkezlerine taşınmıştır.
 
Sözü edilen hüküm uyarınca, sigorta şirketlerinin merkez veya bölge müdürlükleri aracılığıyla tanzim ettikleri poliçeler ile yetkili acenteleri tarafından tanzim edilen poliçelere ilişkin BSMV tutarları toplanarak, tek bir beyanname ile sigorta şirketinin kanuni veya iş merkezlerinin bulunduğu yer vergi dairesine verilecektir.
 
4- Katma Değer Vergisi Kanunu’nun 17’nci Maddesinde Yapılan Değişiklik Sonucu Sigorta Aracılarının KDV Mükellefiyeti Tesis Ettirmeleri Gerekecektir
 
Daha önce “5766 sayılı Kanun ile Katma Değer Vergisi Kanunu’nda Yapılan Değişiklikler” ile ilgili 2008/82 numaralı sirkülerimizde detaylı olarak açıklandığı üzere, KDV Kanunu’nun 17-4-e maddesinde yapılan değişklik ile, sigorta aracılarının sadece sigorta şirketlerine yaptığı sigorta muamelelerine  ilişkin işlemleri KDV’den istisna edilmiştir.
 
Bu değişikliğe göre yetkili ve yetkisiz acenteler ile brokerlerin, sigorta işlemleri dışındaki işlemleri üzerinden KDV hesaplamaları gerekeceği sonucuna varılmaktadır. Örneğin sigorta aracı kurumu tarafından satılan bir sabit kıymet dolayısıyla eski uygulamada BSMV hesaplanırken, yeni kanun hükmü uyarınca satış bedeli üzerinden KDV hesaplanması gerekecektir.
 
Bu nedenle aracıların sigorta işlemleri dışında başka işlemlerinin olması durumunda vergi dairelerinde KDV mükellefiyeti tesis ettirmeleri gerekecektir.
 
KDV Kanunundaki bahse konu değişiklik de 1 Ağustos 2008 tarihinde yürürlüğe girecek olup acenta ve brokerlerin KDV mükellefiyeti ile ilgili işlemlerini bu tarih itibariyle tesis ettirmeleri gerekeceği sonucuna varılmaktadır.
 
 
 
Yukarıda yer verilen konuyla ilgili ek bilgiye ihtiyaç duyduğunuzda lütfen tarafımızla irtibata geçiniz.
 
 
Saygılarımızla,
 
Deloitte Türkiye

 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Sirkülerlerimizde yer alan bilgiler belli bir konunun veya konuların çok geniş kapsamlı bir şekilde ele alınmasından ziyade genel çerçevede bilgi vermek ve yorum yapmak amacını taşımaktadır. Bu sirkülerler ile amacımız muhasebe, vergi, yatırım, danışmanlık alanlarında veya diğer türlü profesyonel bağlamda tavsiye veya hizmet sunmak değildir. Bilgileri kişisel finansal veya ticari kararlarınızda yegane dayanak olarak kullanmaktan ziyade, konusuna hakim profesyonel bir danışmana başvurmanız tavsiye edilir. Bu sirkülerler ve içeriğindeki bilgiler, oldukları şekliyle sunulmaktadır; "DRT Yeminli Mali Müşavirlik ve Bağımsız Denetim A.Ş." ve "Deloitte Touche Tohmatsu" (bir Swiss Verein'i) ve onun üye firmaları ve bunların iştirakleri ve filyalleri (bundan böyle ayrı ayrı veya birlikte "Deloitte"), bunlarla ilgili sarih veya zımni bir beyan ve garantide bulunmamaktadır. "Deloitte", söz konusu sirkülerlerin ve içeriğindeki bilgilerin hata içermediğine veya belirli performans ve kalite kriterlerini karşıladığına dair bir güvence vermemektedir. Sirkülerleri ve içeriğindeki bilgileri kullanımınız sonucunda ortaya çıkabilecek her türlü risk tarafınıza aittir ve bu kullanımdan kaynaklanan her türlü zarara dair risk ve sorumluluk tamamen tarafınızca üstlenilmektedir. "Deloitte", söz konusu kullanımdan dolayı, (ihmalkarlık kaynaklı olanlar da dahil olmak üzere) sözleşmesel bir dava, kanun veya haksız fiilden doğan her türlü özel, dolaylı veya arızi zararlardan ve cezai tazminattan dolayı sorumlu tutulamaz.