Numara : 84
Tarih : 12.6.2008
VERGİ SİRKÜLERİ
 
NO: 2008/84
 
KONU: 5766 Sayılı Kanun İle Gelir Vergisi Kanunun’da Yapılan Değişiklikler
 
06.06.2008 tarih ve 26898 (mükerrer) sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan 5766 sayılı “Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunda ve Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun” ile değişiklik yapılan 17 adet Kanunun’dan biri de 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunudur.
 
Gelir Vergisi Kanunu’nda 5766 sayılı Kanun ile yapılan değişiklikler bu sirkülerimizin konusunu oluşturmaktadır.
 
Gelir Vergisi Kanunu’nda yapılan değişiklikler aşağıdaki gibidir.
 
1-   Vergiden Muaf Sayılacak Esnafla İlgili Düzenleme
 
5766 sayılı Kanun’un 8/a maddesi ile Gelir Vergisi Kanun’un “Vergiden Muaf Esnaf” tarifi ve şartları ile ilgili 9’uncu maddesine eklenen 7 numaralı hüküm ile bir iş yeri açmaksızın kendi nam ve hesabına münhasıran (sadece) kapı kapı dolaşmak suretiyle her türlü hurda maddeyi toplayarak veya satın alarak, bu malların ticaretini yapanlara veya tekrar işleyenlere satan gerçek kişiler gelir vergisinden muaf tutulmuştur. Ancak, ticari işletmelere ait atıkları mutad olarak veya belirli aralıklarla satın alanlar muafiyet kapsamı dışında tutulmuşlardır.
 
Gelir Vergisi Kanunu’na ilave edilen madde metni aşağıdaki gibidir.
 
“9’uncu maddesinin birinci fıkrasına (6) numaralı bentten sonra gelmek üzere aşağıdaki bent eklenmiş ve sonraki bentte yer alan "1-6 numaralı" ibaresi "1-7 numaralı" şeklinde değiştirilerek bent numarası buna göre teselsül ettirilmiştir.
 
7- Ticari işletmelere ait atıkları mutat olarak veya belli aralıklarla satın alanlar hariç olmak üzere, bir işyeri açmaksızın kendi nam ve hesabına münhasıran kapı kapı dolaşmak suretiyle her türlü hurda maddeyi toplayarak veya satın alarak bu malların ticaretini yapanlara veya tekrar işleyenlere satanlar;”
 
Maddenin yürürlülük tarihi 1 Temmuz 2008’dir.
 
2-   Gelir Vergisinden İstisna Edilen Teşvik, İkramiye ve Mükafatlar Hakkında Yapılan Düzenleme
 
Gelir Vergisi Kanunu’nun “Teşvik, ikramiye ve mükafatlar” ile ilgili 29’uncu maddesinin birinci fıkrasının (2) numaralı bendinde yer alan; uçuş maksadıyla görevlendirilenlere, uçuş hizmetleri; deniz altına dalış yapanlara dalış hizmetleri dolayısıyla yapılan ödemeleri gelir vergisinden müstesna tutan düzenleme değiştirilerek, istisna gelir, maddede sayılanlara fiili uçuş ve dalış hizmetleri dolayısıyla yapılan ödemelerle sınırlandırılmıştır.
 
5766 sayılı Kanun’un 8’inci maddesi (b) fıkrası ile Gelir Vergisi Kanununun 29. maddesinin yeni şekli aşağıdaki gibidir.
 
“kanuni veya iş merkezi Türkiye’de bulunan müesseselerde uçuş maksadıyla görevlendirilen, hava aracının sevk ve idaresiyle görevli pilotlar ile uçuş esnasında uçak içinde hizmet veren yetkili sivil havacılık otoritesince sertifikalandırılmış personele; fiilen uçuş hizmeti, denizaltına dalış yapanlara fiilen dalış hizmetleri dolayısıyla yapılan aynı mahiyetteki ödemeler;”
 
Yapılan bu değişiklik kanunun yayın tarihi olan 6.6.2008 tarihinden itibaren yürürlüğe girmiştir.
 
3-   Birden Fazla Takvim Yılına Sirayet Eden İnşaat ve Onarım İşleri İle Uğraşan Gelir Vergisi Mükelleflerinin Beyanname Verme Süreleri Hakkında Düzenleme
 
5766 sayılı Kanun’un 8’inci maddesinin (c) fıkrası ile Gelir Vergisi Kanunu’nun 42’inci maddesinin beyanname verme süresi ile ilgili ibaresi değiştirilmiştir.
 
Gelir Vergisi Kanunu’nun 42’inci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan Mart ayının 15’inci günü akşamı ibaresi değiştirilerek, yıllara yaygın inşaat ve onarma işlerinden elde edilen kazancın, işin bittiği yılı izleyen yılın Mart ayının başından yirmibeşinci günü akşamına kadar olarak yeniden belirlenmiştir.
 
Gelir Vergisi Kanunu’nun 92’inci maddesine göre gerçek kişilerin yıllık beyannamesi izleyen yılın Mart ayının başından yirmibeşinci günü akşamına kadar verilmektedir. Yeni yapılan düzenleme bu maddeye uyum içindir.
 
Yapılan değişiklik Kanun’un yayın  tarihi olan 06.06.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
 
4-   31.12.2017 Tarihine Kadar Sporculara Ödenen Ücretlerin Stopaj Yolu İle   Vergilendirilmesi Hakkında Yapılan      Düzenleme
 
Gelir Vergisi Kanunu’nun sporculara yapılan ödemeleri stopaj yolu ile vergilendiren Geçici 64’üncü maddesi uygulaması 31.12.2007 tarihinde sona ermiş olması nedeniyle, aynı kanuna sporculara yapılan ödemelerin, 31.12.2017 tarihine kadar stopaj yolu ile nihai vergi olarak vergilendirilmesini sağlayan Geçici 71’inci madde ilave edilmiştir.
 
5766 sayılı Kanun’un 8’inci maddesi (ç) fıkrası ile Gelir Vergisi Kanunu’na eklenen Geçici 71’inci madde hükmü aynen aşağıdaki gibidir.   
 
“GEÇİCİ MADDE 72 – (1) 31/12/2017 tarihine kadar sporculara yapılan ücret ve ücret sayılan ödemelerden aşağıdaki oranlarda gelir vergisi tevkifatı yapılır.
 
a) Lig usulüne tabi spor dallarında;
 
1) En üst ligdekiler için % 15,
2) En üst altı ligdekiler için % 10,
3) Diğer liglerdekiler için %  5,
b) Lig usulüne tabi olmayan spor dallarındaki sporculara yapılan ödemeler ile milli sporculara uluslararası müsabakalara katılmaları karşılığında yapılan ödemelerden % 5.
 
(2) Bu ödemeler üzerinden 94 üncü madde kapsamında ayrıca tevkifat yapılmaz. Bu gelirler için  yıllık beyanname verilmez, diğer gelirler dolayısıyla beyanname verilmesi halinde de bu gelirler beyannameye dahil edilmez.
 
(3) Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce yapılmış olan ücret ve ücret sayılan ödemelerin vergilendirilmesinde 31/12/2007 tarihinde yürürlükte olan hükümler uygulanır.
 
(4) Bu maddenin uygulanmasına ilişkin usul ve esasları belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.”
 
Yukarıdaki madde 1 Temmuz 2008 tarihinde yürürlüğe girecek olup, 01.01.2008 – 01.07.2008 döneminde yapılan ödemeler için, süresi 31.12.2007 tarihinde dolan GVK’nun Geçici 64’üncü maddesine göre  %15 oranında Gelir Vergisi tevkifatı yapılması gerektiği anlaşılmaktadır.
 
5-   Teşviklerden Yararlanan İşverenlerin Öncelikle Asgari Geçim İndirimi Uygulamalarına İlişkin Düzenleme
 
5766 sayılı Kanunun 8’inci maddesi (ç) fıkrası ile Gelir Vergisi Kanunu’na Geçici 73’üncü madde eklenmiştir. Madde metni aynen aşağıdaki gibidir.
 
“GEÇİCİ MADDE 73 – (1) 29/1/2004 tarihli ve 5084 sayılı Yatırımların ve İstihdamın Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 3’üncü maddesi kapsamında gelir vergisi stopajı teşviki uygulanan ücretlerin vergilendirilmesinde, öncelikle Kanun’un 32’inci maddesinde yer alan asgari geçim indirimi dikkate alınır.
 
(2) Bu madde hükümlerinin uygulanmasına ilişkin esas ve usulleri belirlemeye Maliye Bakanlığı yetkilidir.”
 
Gelir Vergisi Kanunu’na eklenen Geçici 73’üncü maddeyle, 5084 sayılı Yatırımların ve İstihdamın Teşviki İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun’un 3’üncü maddesi kapsamında gelir vergisi teşviki uygulanan ücretlerin vergilendirilmesinde, öncelikle asgari geçim indiriminin uygulanması öngörülmüştür.
 
Bu hüküm de 01.01.2008 tarihinden geçerli olmak üzere 06.06.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
 
Yukarıdaki hükümden farklı uygulama yapanların işlem ve muhtasar beyannamelerini yeni hükme göre düzeltmeleri gerekmektedir. Bunun için Maliye Bakanlığınca yapılacak açıklayıcı düzenlemenin beklenmesi daha uygun olacaktır.
 
6-   Gelir Vergisi Kanunu’na, Gelir ve Kurum Kazançları Üzerinden Tamamı İndirim Konusu Yapılabilecek Yeni Bir Bağış, Yardım ve Sponsorluk Hükmü Eklenmiştir.
 
5766 sayılı Kanunun 8’inci maddesinin (ç) fıkrası ile Gelir Vergisi Kanunu’na Geçici 74’üncü madde eklenmiştir. Yeni hüküm aşağıdaki gibidir.
 
“GEÇİCİ MADDE 74 – (1) 2/11/2007 tarihli ve 5706 sayılı İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Hakkında Kanun uyarınca kurulan Ajansa yapılan her türlü nakdî ve aynî bağış ve yardımlar ile sponsorluk harcamalarının tamamı; gelir vergisi beyannamesinde bildirilecek gelirlerden, kurumlar vergisi beyannamesi üzerinde ayrıca gösterilmek şartıyla kurum kazancından indirilir.”
 
Gelir Vergisi Kanunu’na eklenen Geçici 74’üncü maddeyle, 5706 sayılı İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Hakkında Kanun uyarınca kurulan “İstanbul 2010 Avrupa Kültür Başkenti Ajansı” na yapılan her türlü nakdi ve ayni bağış ve yardımlar ile sponsorluk harcamalarının tamamının; gelir vergisi beyannamesinde bildirilecek gelirlerden, kurumlar vergisi beyannamesi üzerinde ayrıca gösterilmek şartıyla kurum kazancından indirilebilmesi mümkündür.
 
Yapılan bu düzenleme ile söz konusu Ajansa yapılan her türlü bağış ve yardımlar, kazancın belli bir oranıyla sınırlı olmaksızın, ancak kazanç tutarı ile sınırlı olarak gelir ve kurum kazancının tespitinde indirim konusu yapılacaktır.
 
Yeni hüküm 01.01.2008 tarihinden geçerli olmak üzere 06.06.2008 tarihinde yürürlüğe girmiştir.
 
 
 
 
Yukarıda yer verilen konuyla ilgili ek bilgiye ihtiyaç duyduğunuzda lütfen tarafımızla irtibata geçiniz.
 
 
Saygılarımızla,
 
Deloitte Türkiye
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
 
Sirkülerlerimizde yer alan bilgiler belli bir konunun veya konuların çok geniş kapsamlı bir şekilde ele alınmasından ziyade genel çerçevede bilgi vermek ve yorum yapmak amacını taşımaktadır. Bu sirkülerler ile amacımız muhasebe, vergi, yatırım, danışmanlık alanlarında veya diğer türlü profesyonel bağlamda tavsiye veya hizmet sunmak değildir. Bilgileri kişisel finansal veya ticari kararlarınızda yegane dayanak olarak kullanmaktan ziyade, konusuna hakim profesyonel bir danışmana başvurmanız tavsiye edilir. Bu sirkülerler ve içeriğindeki bilgiler, oldukları şekliyle sunulmaktadır; "DRT Yeminli Mali Müşavirlik ve Bağımsız Denetim A.Ş." ve "Deloitte Touche Tohmatsu" (bir Swiss Verein'i) ve onun üye firmaları ve bunların iştirakleri ve filyalleri (bundan böyle ayrı ayrı veya birlikte "Deloitte"), bunlarla ilgili sarih veya zımni bir beyan ve garantide bulunmamaktadır. "Deloitte", söz konusu sirkülerlerin ve içeriğindeki bilgilerin hata içermediğine veya belirli performans ve kalite kriterlerini karşıladığına dair bir güvence vermemektedir. Sirkülerleri ve içeriğindeki bilgileri kullanımınız sonucunda ortaya çıkabilecek her türlü risk tarafınıza aittir ve bu kullanımdan kaynaklanan her türlü zarara dair risk ve sorumluluk tamamen tarafınızca üstlenilmektedir. "Deloitte", söz konusu kullanımdan dolayı, (ihmalkarlık kaynaklı olanlar da dahil olmak üzere) sözleşmesel bir dava, kanun veya haksız fiilden doğan her türlü özel, dolaylı veya arızi zararlardan ve cezai tazminattan dolayı sorumlu tutulamaz.