Numara : 25
Tarih : 17.5.2001
VERGİ  SİRKÜLERİ
NO: 2001/25


KONU

2000 Yılı Yatırım İndirimi Stopajının Dava Konusu Edilebilirliği 

Bilindiği gibi 4605 sayılı Kanun ile Gelir Vergisi Kanununun 94/6-b-ii maddesinde değişiklik yapılarak, yatırım indiriminin kurumlar vergisinden istisna kazanç niteliğinde olduğu konusuna açıklık getirilmiştir. Böylece yatırım indiriminden istisna kazanç stopajı yapılıp yapılamayacağı konusunda yaşanan belirsizlik giderilmiştir. Söz konusu değişiklik 30 Kasım 2000 tarihi itibariyle yürürlüğe girmiştir.
 
Diğer yandan, 2000/1689 sayılı Bakanlar Kurulu Kararnamesi ile yatırım indirimi istisnası dahil GVK Md. 94/6-b-ii kapsamındaki istisna kazançlardan yapılan stopaj oranı %15’ten %18’e (fonla birlikte %19,8) yükseltilmiştir. Artırılan stopaj oranı 8 Aralık 2000 tarihi itibariyle yürürlüğe girmiştir.
 
Bu düzenlemeler, 2000 yılı kurum kazançlarına uygulanacak yatırım indirimi stopajı bakımından tereddüt yaratmıştır. Konuyla ilgili ilk tereddüt, yatırım indiriminin bir istisna kazanç olduğunu belirten değişikliğin 30 Kasım 2000 itibariyle yürürlüğe girmesi nedeniyle, bu tarihten önceki yatırım harcamalarına stopaj uygulanıp uygulanamayacağı noktasındadır. Yatırım indiriminden istisna olarak söz etmeyen önceki bent hükmüne rağmen yatırım indiriminden de stopaj yapılacağını öngören BKK’nın iptaline yönelik Danıştay 4. Dairesinin kararı Maliye Bakanlığının temyiz başvurusu üzerine kaldırılmıştır. Dolayısıyla, 4605 sayılı Kanunla yapılan değişiklik öncesi ifadeye göre de yatırım indiriminden stopaj yapılacağı kesinleşmiştir. (Ayrıntılar için bkz. 2001/10 sayılı Vergi Sirküleri). Bize göre, 30 Kasım 2000 tarihinden önce yatırım indiriminin istisna kazanç olarak nitelendirilmediği gerekçesine dayanarak, bu tarihten önce yapılan yatırım harcamalarına stopaj uygulanamayacağı iddiasının yargıda kabul görme olasılığı düşüktür. Ancak konuya ilişkin olarak geçen yıl yaşanan gelişmeler dikkate alındığında, aksine karar verilmesi olasılığı da vardır.
 
Konuyla ilgili ikinci tereddüt, 4605 sayılı Kanunla yapılan değişiklik öncesi ve sonrasında yatırım indiriminin stopaja tabi olduğu anlayışında, 2000 yılında yapılan yatırım harcamalarına hangi stopaj oranının uygulanacağı noktasındadır: 1 Eylül 1999-8 Aralık 2000 arasında geçerli 99/13230 sayılı BKK’ndeki %15 oranı mı, yoksa 8 Aralık 2000 tarihinden geçerli 2000/1689 sayılı BKK’ndaki %18 oranı mı?  Bu konuda iki ayrı gerekçe ileri sürülerek dava açılabilir. Birincisi, artırılan stopaj oranının kazanılmış hakları ihlal ettiği, dolayısıyla 2000 yılının tamamında yapılan harcamalar için yararlanılacak yatırım indirimine %15 oranının uygulanması gerektiği ileri sürülebilir. İkinci olarak, artırılan oranın sadece Kararnamenin yürürlük tarihinden sonra yapılan harcamalara uygulanması gerektiği ileri sürülebilir.
 
Eğer yukarıdaki açıklamalar doğrultusunda yatırım indirimi stopajı dava konusu yapılacaksa muhtasar beyannamelerin ihtirazi kayıtla verilmesi gerekir. Beyannamenin verildiği tarihi izleyen 30 gün içerisinde de vergi mahkemesinde dava açılmalıdır. Aksi halde dava açma hakkı düşer.
 
İhtirazi kayıt dilekçesinde, ihtilaf konusu yapılacak olan stopaj matrahının belirtilmesi gereklidir. Beyannamedeki stopaj matrahı, 2000 yılında fiilen yapılan yatırım harcamaları (öngörülen yatırım indiriminden yararlanan harcama varsa bunu aşan kısım) ile birlikte 2001 yılında yapılması öngörülen yatırım harcamaları kapsamında yararlanılan indirimi de kapsamaktadır. Öngörülen yatırım indirimi stopajı bakımından dava konusu yapılacak herhangi bir durum söz konusu değildir. Bu nedenle dilekçelerde sadece 2000 yılında fiilen yapılan yatırım harcamalarından dava konusu yapılacak kısım için yararlanılan indirim tutarına yer verilmelidir. Bu tutar yukarıda yapılan açıklamalara göre belirlenmelidir. Örneğin, 30 Kasım 2000’den önce yapılan harcamalara stopaj uygulanamayacağı ileri sürülecekse, bu tarihten önce yapılan harcamalar nedeniyle beyan edilen stopaj matrahı dilekçede belirtilmelidir.
 
Saygılarımızla,
 
DRT Denetim Revizyon Tasdik
Yeminli Mali Müşavirlik A.Ş