Ali Çiçekli | Deloitte TTK İş Geliştirme Ortağı, SMMM, CPA

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun uygulamasına yönelik ikincil mevzuat kapsamında “Kar Payı Avansı Dağıtımı Hakkında Tebliğ” (“Tebliğ”) 9 Ağustos 2012 tarihli Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir. Tebliğ ve Yeni TTK’nın çeşitli maddelerinde yapılan atıflarla Yeni TTK uyarınca halka açık anonim şirketlerin yanında diğer anonim, limited ve sermayesi paylara bölünmüş şirketler aşağıda özetlemeye çalıştığımız koşulları yerine getirmeleri durumunda kâr avansı dağıtabilecekler. Sermaye Piyasası Kanunu’na tabii şirketlerin kâr payı avansı dağıtma koşulları ise Seri IV No:27 Tebliğ ile düzenlenmektedir. Kâr payı avansı tebliği hakkında önemli olduğunu düşündüğümüz noktaları aşağıda özetlemeye çalışacağız.

Şirketin kâr payı avansı dağıtabilmesi için yerine getirmesi gereken temel iki koşul, kâr payı avansı dağıtılacak üç, altı veya dokuzuncu ayda şirketin kar etmiş olması ve ilgili hesap dönemi öncesinde ödenen kâr payı avanslarının ilgili olduğu yılın net dönem kârından mahsup edilmiş olmasıdır.

Anonim şirketlerin kâr payı avansı dağıtabilmesi, anonim şirketler için genel kurulda sermayenin en az dörtte birini karşılayan payların sahiplerinin veya temsilcilerinin toplantıda hazır olması, toplantı boyunca bu nisabın korunması ve toplantıda bulunanların salt çoğunluğu ile mümkündür. Limited şirketler ise toplantıda temsil edilen oyların salt çoğunluğu ile kâr payı avansı dağıtabileceklerdir. Yıl içerisinde birden fazla kez kâr payı avansı dağıtılabileceği gibi ilgili tutarlar genel kurul kararını izleyen en geç 6 hafta içinde ödenmelidir.

İlgili hesap dönemi sonunda, yıl içinde dağıtılan kâr payı avansını karşılayacak tutarda net dönem kârı oluşmaması durumunda, net dönem kârını aşan kâr payı avanslarının varsa bir önceki yıla ait bilançoda yer alan serbest yedek akçelerden mahsup edilmesi, serbest yedek akçe tutarının da dağıtılan kâr payı avanslarını karşılayamaması halinde, fazla ödenmiş olan kâr payı avanslarının yönetim organının ihtarı üzerine ortaklar tarafından şirkete iade edilmesi gerekmektedir.

İlgili hesap döneminde kar payı avansı dağıtılmış olmasına rağmen zarar oluşması durumunda öncelikle genel kanuni yedek akçeler ile serbest yedek akçelerin oluşan zararın mahsubunda kullanılacağı, söz konusu yedeklerin zararı karşılayamaması durumunda ise dağıtılan kâr payı avanslarının tamamının yönetim organının ihtarı üzerine ortaklar tarafından şirkete iade edilmesi gerekmektedir.

Ödenecek kâr payı tutarı, kâr payı avansı ödeneceği dönemde oluşan kârdan eğer varsa geçmiş yıl zararlarının tamamı, vergi fon ve mali karşılıklar, ayrılması gereken yedek akçeler, eğer varsa, imtiyazlı pay sahipleri, intifa senedi sahipleri ve kâra katılan diğer kimseler için ödenecek diğer tutarlar ve önceki dönemlerde ödenen kâr payı avansları düşüldükten sonra kalan kârın yarısı kadar ödenebilir.

Kâr payı ödemesi imtiyazlı hisse senetleri dikkate alınmadan, ortakların payları oranında dağıtılır. İntifa senedi sahiplerine, ortak olmayan yönetim organı üyelerine ve ortaklar dışında kâra katılan diğer kimselere kâr payı avansı ödenemeyeceği unutulmamalıdır. Ortakların sermaye taahhüt borçları dışında şirkete borçlu olmaları halinde söz konusu borç ortağa ödenecek kâr payı avansından mahsup edilmelidir.